De lengte van de Amazone is vastgesteld op 6.259 tot 6.800 kilometer. Deze laatste lengte is de conclusie van een expeditie uit 2007, die de bron van de Amazone in het zuiden van Peru en niet in het noorden gevonden zegt te hebben.
Nog maar 15 procent van het Atlantisch Regenwoud is over. WWF beschermt de overgebleven stukjes en verbindt deze met elkaar zodat wilde dieren als de jaguar, maar ook mensen weer een toekomst hebben.
Met het verdwijnen van het regenwoud verliezen miljoenen dieren hun leefgebied, wordt de omgeving droger, verdwijnen inkomstenbronnen en draagt dit bij aan klimaatverandering. Nu al stoten delen van de Amazone meer CO2 uit dan ze kunnen opnemen.
Het Amazoneregenwoud is door ontbossing en andere menselijke activiteiten steeds kwetsbaarder geworden voor klimaatverandering. Ontbossing versterkt namelijk droogte en hitte. Als eenmaal een kantelpunt wordt bereikt, sterven grote delen regenwoud af en gaan over in savanne.
Wereldwijd staat er nog zo'n 350 miljoen hectare aan tropische bossen. De gebieden met de grootste regenwouden zijn de Amazone, Congo, Borneo, Mekong en Zuidoost-Azië. Veel van deze bossen staan flink onder druk. De belangrijkste bedreiging is de oprukkende industriële landbouw.
Een studie waarschuwt dat het Amazone-regenwoud dit 'omslagpunt' al in 2050 zou kunnen bereiken. Op dat moment zou het grootste tropische bos ter wereld zo gefragmenteerd raken dat het niet langer voldoende vocht zou vasthouden om zichzelf in stand te houden, wat zou leiden tot catastrofale gevolgen voor het wereldwijde klimaat en het leven op aarde.
Bossen worden gekapt voor het verbouwen van producten als soja (voor veevoer), palmolie en cacao en voor het houden van vee voor de productie van vlees en zuivel. Daarnaast verdwijnen bossen door houtkap, voor pulpplantages (voor de productie van papier), voor de aanleg van wegen en door mijnbouw.
Dagelijks verdwijnen er grofweg 95 duizend voetbalvelden aan bomen, oftewel 1 voetbalveld per seconde. In 2020 is er in totaal 25,8 miljoen hectare aan bos gekapt, blijkt uit cijfers van Global Forest Watch, evenveel als de gehele oppervlakte van het Verenigd Koninkrijk, het gastland van de klimaattop.
De afgelopen vier jaar is de ontbossing razendsnel toegenomen. Met name in Brazilië, waar het grootste gedeelte van de Amazone ligt. Daar nam de ontbossing tussen 2020 en 2021 toe met 17 procent. Als dat doorzet, schatten wetenschappers dat in 2050 ongeveer 20 tot 40 procent van het bos verdwenen is.
DE AMAZONE IN ZUID-AMERIKA IS HET GROOTSTE REGENWOUD TER WERELD. MET ZEVEN MILJOEN VIERKANTE KILOMETER IS HET BIJNA NET ZO GROOT ALS AUSTRALIË!
Het vernietigen van het Amazone-regenwoud zou betekenen dat een hotspot voor biodiversiteit verloren gaat. De afwezigheid ervan zou leiden tot meer koolstof in de lucht en oceanen, het verlies van medisch en cultureel belangrijke soorten en verergerende droogte en overstromingen. Bovendien zouden miljoenen mensen hun huizen en middelen van bestaan verliezen.
Om ontbossing in het Amazonegebied aan te pakken, is het belangrijk om de dieperliggende oorzaken te begrijpen. Door de vraag naar producten die verband houden met ontbossing te verminderen en duurzame praktijken te ondersteunen, kunnen we allemaal een rol spelen in de bescherming van dit vitale ecosysteem.
De Yanomami indianen leven diep in de Amazone van Brazilië en Venezuela nog authentiek als jagers, vissers en tuinders. Ze nuttigen van alles wat het oerwoud hun te bieden heeft, van larven, suikerriet, zoete aardappelen, papaja's, mango's tot gewassen als plantains en cassave.
Maar liefst 85% van Suriname bestaat uit tropisch regenwoud behorende tot het Amazone bassin. Omdat er amper wegen het land in lopen, is dit regenwoud voor het grootste deel ongerept en dat is uniek. De Surinaamse kust bestaat uit mangrove, waar vele vogelsoorten leven.
De ontbossing van de Amazone is met name relevant omdat het een chronisch probleem is dat de regio al tientallen jaren teistert. Enkele van de belangrijkste bijdragende factoren zijn veeteelt, infrastructuurontwikkeling zoals wegen, de bouw van veel grote dammen en kleinschalige zelfvoorzienende landbouw .
Al tientallen jaren duiken de berichten op: iedere vijftien seconden verdwijnt er een stuk Amazonebos ter grootte van een voetbalveld, inmiddels een stuk bos ter grootte van twee keer Duitsland verdwenen. Al sinds de jaren 60 is er sprake van serieuze ontbossing.
De meerderheid van de gezaghebbende geografische instanties beschouwt de Amazone als de op een na langste rivier ter wereld. Als langste rivier geldt de Nijl in Afrika. Verschillende geografen hebben voor de Nijl een lengte tussen 5.499 en 6.695 kilometer vastgesteld.
De 'bomenkap-alerts' worden getoond op de website van de natuurorganisatie Global Forest Watch op een grote wereldkaart. Als er in een bepaald gebied ontbossing plaats, verschijnen op die plek rode pixels.
Volgens een studie die woensdag verscheen in het wetenschappelijk tijdschrift Nature stoot de Amazone momenteel een miljard ton koolstofdioxide (CO2) per jaar uit.
Na de Amazone is het tropische regenwoud van Congo, ook wel het groene hart van Afrika genoemd, het grootste bos ter wereld. In dit gebied leeft de met uitsterven bedreigde berggorilla, waarvan er nog maar zo'n 1000 in het wild leven.
"Palmolie bevat meer verzadigd vet dan andere oliesoorten. Verzadigd vet staat bekend om de ongunstige gezondheidseffecten. Zo verhoogt verzadigd vet het LDL-cholesterol. Op die manier vergroot verzadigd vet het risico op hart- en vaatziekten."
Ruim 10 procent van het landoppervlakte in Nederland is bos. Daarna nam het bosoppervlak af, tot nu ongeveer 363.800 hectare. De afgelopen vier jaar is geprobeerd meer bos te planten. Dat is deels gelukt maar netto gezien is er nog steeds een ontbossing, meldt de Rekenkamer.
Bomen planten voor een groene en gezonde wereld
De reden is simpel: we kunnen niet zonder bomen. Bomen zijn een belangrijk middel tegen klimaatverandering. Ze slaan CO2 op en zorgen voor verkoeling. Bossen zijn het leefgebied van talloze planten en dieren en daarmee een belangrijke bron van biodiversiteit.
We kunnen niet zonder bossen. Ze zorgen voor zuurstof en regen, ze bieden een thuis aan bijzondere planten, dieren én mensen en ze spelen een belangrijke rol in het tegengaan van klimaatverandering. Zonder bos is er geen leven.
In de jaren 90 van de twintigste eeuw is de hoeveelheid regenwoud naar schatting afgenomen met circa 58.000 km² per jaar. Tijdens het Paleoceen was bijna de hele aarde bedekt door (tropische) regenwouden, inmiddels is dat 6%.