OCD (dwangstoornis) wordt niet exclusief overgeërfd van de moeder of de vader, maar is een complexe aandoening die van beide ouders kan worden doorgegeven. Het is genetisch bepaald, maar geen simpel overervingspatroon; genetische factoren van beide kanten spelen een rol bij het totale risico. National Institutes of Health (.gov) +3
Obsessief-compulsieve stoornis (OCS) is een ernstige psychiatrische aandoening die ongeveer 2% van de bevolking van kinderen en volwassenen treft. Familieonderzoek heeft aangetoond dat OCS erfelijk is, en resultaten van tweelingstudies tonen aan dat deze erfelijkheid deels te wijten is aan genetische factoren .
Er kunnen verschillende oorzaken zijn voor het ontstaan van een dwangstoornis: erfelijkheid. Familieleden hebben ook een psychische aandoening.
OCD komt wel degelijk in families voor en kan via genen van ouder op kind worden doorgegeven .
De precieze oorzaak van OCD is nog steeds onbekend. Bewijs uit familie-, tweeling- en segregatiestudies ondersteunt de rol van een genetische component in de etiologie van OCD . Daarnaast zijn er steeds meer aanwijzingen dat OCD een specifieke neurochemische en neuroanatomische basis heeft.
Etiologie: Biologische modellen. Veel onderzoekers hebben bijgedragen aan de hypothese dat OCD gepaard gaat met een disfunctie in een neuronale lus die loopt van de orbitofrontale cortex naar de gyrus cinguli, het striatum (nucleus caudatus en putamen), de globus pallidus, de thalamus en terug naar de frontale cortex.
Het onderzoek wijst erop dat iemand met een dwangstoornis te weinig serotonine heeft in de basale ganglia en te veel dopamine in de frontale schors. Serotonine speelt een rol bij je geluksgevoel, beloningen, leren en geheugen.
Om je te helpen bij deze taak, hebben we de vijftienminutenregel ontwikkeld. Het idee is om je reactie op een obsessieve gedachte of op de drang om een dwanghandeling uit te voeren uit te stellen door wat tijd te laten verstrijken – bij voorkeur minstens vijftien minuten – voordat je er zelfs maar aan denkt om naar de drang of gedachte te handelen.
Risicofactoren voor OCD zijn onder andere: Familiale aanleg. Mensen met een eerstegraads familielid (zoals een ouder, broer, zus of kind) met OCD hebben een hoger risico . Dit geldt met name als het familielid OCD ontwikkelde in de kindertijd of tienerjaren.
Dwanghandelingen zijn herhalende handelingen of mentale rituelen die worden uitgevoerd om de angst te verlichten die door obsessies wordt veroorzaakt. Bij ernstige OCD kunnen deze gedragingen oncontroleerbaar aanvoelen en uren per dag in beslag nemen . Veelvoorkomende dwangsymptomen zijn onder andere: overmatig schoonmaken of handen wassen.
Katja Schuurman heeft openlijk gesproken over zowel een dwangstoornis (OCD) die ze op jonge leeftijd ontwikkelde en waarvoor ze therapie en medicatie (zoals Cymbalta) heeft gebruikt, als een bipolaire stoornis, een stemmingsstoornis die gepaard gaat met manische en depressieve fasen, waarvoor ze ook medicatie slikte en mee stopte tijdens haar zwangerschap, wat leidde tot heftige stemmingswisselingen. Ze benadrukt het belang van openheid over deze psychische aandoeningen.
Obsessieve gedachten bij een obsessieve-compulsieve stoornis (OCS) zijn aanhoudende en ongewenste gedachten die steeds terugkomen, of drang of beelden die opdringerig zijn en angst of stress veroorzaken. Je probeert ze misschien te negeren of ervan af te komen door middel van rituelen. Deze obsessies dringen zich meestal op wanneer je probeert aan andere dingen te denken of ze te doen.
Een aantal veel voorkomende specifieke verschijningsvormen van dwang vind je hieronder.
OCD kan het ouderschap op talloze manieren beïnvloeden: van opdringende gedachten over de veiligheid van het kind die leiden tot overdreven beschermend gedrag , tot besmettingsangst die de activiteiten van kinderen beperkt, tot de tijd die wordt besteed aan dwanghandelingen waardoor er minder tijd overblijft voor opvoedingstaken.
Ongeveer 1 à 2 procent van de Nederlandse bevolking heeft last van een dwangstoornis. Het komt bij Nederlandse mannen en vrouwen ongeveer even vaak voor. Gemiddeld ontstaat een dwangstoornis rond het 20ste jaar, maar het kan ook eerder of later ontstaan. Een dwangstoornis kan op alle leeftijden voorkomen.
OCD is een erfelijke aandoening. Als één ouder OCD heeft, is er 15-20% kans dat zijn/haar kind ook OCD heeft . Als beide ouders OCD hebben, is er 50% kans dat hun kind ook OCD heeft. Kinderen kunnen tussen de 3 en 7 jaar gedrag vertonen dat lijkt op OCD.
Het overervingspatroon van OCD is onduidelijk. Over het algemeen is het risico op het ontwikkelen van deze aandoening groter voor eerstegraads familieleden van getroffen personen (zoals broers, zussen of kinderen) dan voor de algemene bevolking.
Een van de duidelijkste patronen die mensen opmerken, is dat hun dwangstoornis (OCD) vaak verergert tijdens stressvolle periodes . Stress door werk, het leven en relaties kan vaak een soort OCD-aanval uitlokken. Wanneer je stress ervaart, raakt het dreigingsdetectiesysteem van je hersenen overactief.
Uit onderzoek blijkt dat het oudste kind het het moeilijkst heeft in vergelijking met de andere broers en zussen.
De 3-3-3-regel is een super eenvoudige techniek die je kan helpen de controle terug te krijgen en je geest tot rust te brengen. Het komt er in feite op neer dat je drie dingen identificeert die je kunt zien, drie dingen die je kunt horen en drie manieren waarop je je lichaam kunt bewegen .
Iemand wordt steeds beter in het waarnemen van situaties, die bedreigend zijn of niet in orde en steeds slechter in het verdragen daarvan. Je perfectioneert onbedoeld als het ware je onraad detector. Denys, een Nederlandse dwangexpert noemt de dwangstoornis verslaving aan geruststelling.
Voor de ernstigste gevallen is diepe hersenstimulatie (DBS) een gevestigde behandelingsoptie geworden. Bij deze procedure worden elektroden in specifieke diepe hersengebieden geïmplanteerd, die verbonden zijn met een pulsgenerator die continue elektrische stimulatie afgeeft.
De auteurs concludeerden dat OCD een vroege uiting is van een vitamine B12-tekort .
Antidepressiva. Antidepressiva is de eerste keuze medicatie bij mensen met OCD. De naam vermoedt misschien dat deze medicatie alleen gebruikt wordt bij mensen met een depressie, maar antidepressiva zijn daarnaast ook werkzaam bij onder andere angsten, fobieën, paniekaanvallen, overmatig piekeren en pijnklachten.
B-vitaminen: Met name vitamine B12 en foliumzuur zijn onderzocht op hun rol in de hersengezondheid en de regulatie van neurotransmitters. Ze zouden zeer effectief kunnen zijn bij de natuurlijke behandeling van OCD. Zink: Sommige onderzoeken wijzen erop dat zinksupplementen in combinatie met therapie kunnen helpen, omdat zink een rol speelt in de neurotransmitterfunctie.