"Zeezalm" is vaak een verwarrende term die in de context van voeding soms verwijst naar koolvis (Pollachius virens), een magere vissoort. In bredere zin duidt het op wilde Atlantische zalm (Salmo salar), die in de oceaan leeft en verschilt van gekweekte zalm door een hoger gehalte aan omega-3 vetzuren. Ensie.nl +2
De zalm (Salmonidae) is een vis. Hij leeft vooral in zeeën, maar trekt voor het paaien de rivieren op. Daarmee is het zowel een zoetwatervis als een zoutwatervis.
Dit is fantastisch nieuws, want gezondheids- en voedingsdeskundigen adviseren om minstens twee porties vis per week te eten. Zalm zit boordevol hartvriendelijke en hersenstimulerende omega-3-vetten.
Het Voedingscentrum adviseert ons om één keer per week vis te eten, bij voorkeur vette vis zoals makreel, haring, sardines of zalm.
Terwijl gekweekte zalm vaak goedkoper en makkelijker verkrijgbaar is, biedt wilde zalm meer gezondheidsvoordelen dankzij het hogere gehalte aan omega-3 vetzuren en het lagere vetgehalte. Bovendien loop je met wilde zalm minder risico op blootstelling aan schadelijke chemicaliën en antibiotica.
Welke zalm moet je vermijden? Koop, ongeacht de certificering, geen zalm die in open kooien is gekweekt . De meeste kweekzalm die je bij de supermarkt, viswinkel of in een restaurant vindt, is waarschijnlijk afkomstig uit open kooien in Canada, IJsland, Noorwegen of Chili.
Het kweekproces is een kopie van de natuur, waardoor de gekweekte Noorse zalm vrijwel hetzelfde is als wilde zalm. Met het bepalen van de locatie voor de zalmkwekerij is er goed gekeken naar de omstandigheden. Er is rekening gehouden met het milieu en dat de zalm het goed heeft.
Meer dan drie keer per week vette vis eten, zoals haring of zalm, is riskant. Een mens krijgt dan te veel dioxine-achtige stoffen binnen. Dat blijkt uit doctoraatsonderzoek van Isabelle Sioen, meldde de Universiteit van Gent. De onderzoekster stelt wel dat vetzuren in vis goed helpen tegen hart- en vaatziekten.
Dioxines en PCB's in zalm
"Zowel wilde als gekweekte zalm kunnen verontreinigingen bevatten zoals PCB's, dioxines, bepaalde pesticiden en zware metalen, bijvoorbeeld methylkwik. Deze stoffen zijn potentieel kankerverwekkend. Bij regelmatige consumptie kunnen ze zich ophopen in het menselijk lichaam.
Vis van de visboer kan beter zijn door de mogelijkheid om dagverse, niet-bevroren vis te kiezen en persoonlijk advies, maar de supermarkt biedt soms duurzamere opties en direct bevroren vis kan zelfs 'verser' zijn dan supermarkt 'verse' vis die al ontdooid is. Het hangt af van je prioriteiten: voor de meest verse, niet-bevroren vis ga je naar de visboer, maar voor duurzaamheid en gemak is de supermarkt vaak beter.
Noorse kweekzalm zit vol zware metalen, residuen van pesticiden en geneesmiddelen zoals diflubenzuron, en vormt dus een gevaar voor de menselijke gezondheid.
Gebruik onderstaande lijst om vis te kiezen met het hoogste omega-3-gehalte en het laagste kwikgehalte. Van de gemakkelijk verkrijgbare vissoorten worden zalm, garnalen, koolvis, tonijn (licht, in blik), tilapia, meerval en kabeljauw als de veiligste beschouwd.
Als je zalm eet die niet volledig gaar is – en dezelfde regel geldt ook voor vlees, gevogelte, eieren en schaaldieren – loop je het risico op een voedselvergiftiging. Het eten van volledig gaar gekookte zalm is de beste manier om dit risico te verkleinen.
Zalm bevat meer vitamine B12, vitamine D*, selenium, vitamine B1, vitamine B5 en foliumzuur; kipfilet is echter rijker aan vitamine B3, ijzer en zink . Zalm dekt je dagelijkse behoefte aan vitamine B12 101% meer dan kipfilet. Kipfilet bevat 105 keer minder vitamine D* dan zalm.
Zalm is dus een klein beetje gezonder dan tonijn uit blik. Maar dat betekent niet dat tonijn uit blik slecht is. Volgens het voedingscentrum zou je eens per week vis moeten eten, en daartoe rekenen ze ook tonijn en zalm uit blik.
De gekweekte Noorse Atlantische zalm verschilt van zijn verwanten zoals de chumzalm, cohozalm, sockeyezalm, chinookzalm, roze zalm, zeeforel en gewone forel. Ieder zijn eigen voorkeur, maar er bestaat geen twijfel over welke zalmsoort wereldwijd geliefd is. De Noorse zalm is 's werelds favoriete vis.
Diverse supermarkten waarschuwen voor Gerookte Atlantische zalmfilet (200 gram) van Leroy Seafood Netherlands BV. In het product is de bacterie Listeria monocytogenes aangetroffen. Deze bacterie kan een voedselinfectie veroorzaken. Eet de zalmfilet niet.
Voedingsmiddelen met een mogelijk verhoogd risico op kanker
Gerookte zalm wordt soms afgeraden vanwege het risico op de bacterie Listeria monocytogenes, vooral voor kwetsbare groepen zoals ouderen, zwangere vrouwen en mensen met een verzwakt immuunsysteem, omdat deze bacterie in de koelkast kan groeien en ernstige infecties kan veroorzaken. Daarnaast bevat het vaak veel zout, wat de bloeddruk kan verhogen. Verhitting (bakken/grillen) doodt de bacterie en maakt gerookte zalm veilig om te eten.
De gezondste keuze is vette vis, zoals haring, makreel, (Atlantische) zalm en sardines. Deze vette vissoorten bevatten veel omega 3-vetzuren. Deze bijzondere vetten beschermen tegen een hoge bloeddruk en hart- en vaatziekten.
De Amerikaanse overheid adviseert volwassenen om minstens 225 gram vis per week te eten. Vis levert eiwitten, vitamine B12 en D, ijzer, selenium, zink, jodium en de belangrijke omega-3-vetzuren. Zalm, sardines, krab en sint-jakobsschelpen kunnen drie keer per week gegeten worden.
Zalm heeft een gezond imago, maar volgens de Keuringsdienst van Waarde is dat niet helemaal terecht. Het programma onthulde namelijk dat zalm uit de supermarkt vaak wel vijf(!) keer zo vet is als wilde zalm. Dat maakt de vis gelijk een stuk ongezonder dan je denkt, maar of je daarom moet stoppen met zalm eten…
De winnaar
Eervolle vermelding voor de zalm van Albert Heijn die maar een tiende van een punt minder scoorde. Conclusie: Vind je smaak veel belangrijker dan uitzicht? Shop dan je gerookte zalm bij Albert Heijn.
Vis is vers als de ogen van de vis helder en doorzichtig zijn en een beetje bol staan. De huid moet vochtig en glanzend zijn, en de kieuwen rood. Verse vis ruikt fris. Hoe ouder de vis, hoe meer de vis gaat stinken.
Alle zalm die je bij Albert Heijn of Jumbo koopt, kun je rauw eten.