Jeuk is een sensatie die primair op de huid wordt gevoeld, maar de oorzaak kan liggen bij verschillende inwendige organen. Wanneer jeuk niet door een huidaandoening (zoals eczeem of droge huid) wordt veroorzaakt, wijst dit vaak op een onderliggend probleem in een orgaansysteem. Mayo Clinic +1
Mensen met eczeem, hooikoorts en astma hebben bijvoorbeeld een immuunsysteem waardoor ze gevoeliger zijn voor jeuk. Soms ontstaat jeuk ook als gevolg van andere ziekten, bijvoorbeeld aan lever, nieren, of door kanker. Dan zijn er nog psychiatrische aandoeningen, zoals depressie, die ook jeuk kunnen veroorzaken.”
Jeuk is een symptoom van leverziekte . Je kunt overal op je lichaam jeuk hebben, maar het komt het meest voor op de armen en benen, of de handpalmen of voetzolen. Sommige mensen hebben overal jeuk. Jeuk bij leverziekte kan variëren van mild tot zeer ondraaglijk.
Bij leverproblemen ontstaat vaak hevige jeuk over het hele lichaam, vooral op handpalmen en voetzolen, vaak zonder zichtbare uitslag, en is 's nachts erger. Deze jeuk wordt veroorzaakt door een ophoping van galzouten (cholestase) die de lever niet goed kan uitscheiden. Het kan ook samenhangen met leverkanker, cirrose of zwangerschapscholestase, waarbij de galwegen geblokkeerd zijn, en kan gepaard gaan met geelzucht en donkere urine.
Jeuk kan een symptoom zijn van verschillende soorten kanker, waaronder huidkanker, lymfomen (zoals de ziekte van Hodgkin en huidlymfoom) en kankers die de lever of galwegen aantasten (zoals galwegkanker), maar ook bij anuskanker, bloedkankers (zoals myeloproliferatieve neoplasmata - MPN's) en schaamlipkanker. Jeuk bij kanker kan variëren van mild tot zeer hevig en wordt vaak veroorzaakt door tumorcellen die de huid direct aantasten, ontstekingsreacties, of door een ophoping van galkleurstof in het bloed bij leveraandoeningen.
10 signalen van alvleesklierkanker zijn onder andere geelzucht (gele huid/ogen), onverklaarbaar gewichtsverlies, pijn in bovenbuik of rug, veranderingen in ontlasting (licht, vet, diarree/verstopping)**, donkere plas, **verminderde eetlust, misselijkheid/braken, nieuwe diabetes, extreme vermoeidheid en jeuk, waarbij deze klachten vaak pas laat optreden en aspecifiek zijn, dus raadpleeg altijd een arts.
Jeuk ter hoogte van de huid komt vaak voor bij de ziekte van Hodgkin. Deze jeuk kan zelfs zo hevig zijn dat er krabletsels op de huid zijn door het krabben. Hoesten, kortademigheid of last op de borst kunnen vroegtijdige tekens zijn van de ziekte van Hodgkin in de borstholte.
Uremische pruritus, ook wel jeuk door nierfalen genoemd, is een aandoening die intense, chronische jeuk veroorzaakt bij mensen met een vergevorderde nierziekte of nierfalen in het eindstadium.
Jeuk over het hele lichaam kan een symptoom zijn van een onderliggende ziekte, zoals leveraandoeningen, nieraandoeningen, bloedarmoede, diabetes, schildklierproblemen en bepaalde vormen van kanker. Zenuwaandoeningen .
Plotselinge jeuk kan voortkomen uit droge huid, allergische reacties (op voedsel, medicijnen, planten, insecten), huidziekten (eczeem, psoriasis, galbulten). Ook interne ziekten (lever, nier, diabetes, bloedarmoede), stress/psychische factoren, zwangerschap, parasieten, of zenuwproblemen kunnen de oorzaak zijn, vaak zonder direct zichtbare uitslag. Het is belangrijk om bij aanhoudende of ernstige jeuk een arts te raadplegen om de exacte oorzaak te achterhalen, aldus Huidarts.com, Diakonessenhuis, en Nivea.nl.
Raadpleeg een huisarts bij jeukende huid:
wordt veroorzaakt door een nieuwe uitslag, bult of zwelling waarover u zich zorgen maakt . zit over uw hele lichaam. is ernstig. komt voor tijdens de zwangerschap.
Jeuk kan door allerlei dingen komen. Zoals een droge huid, een allergie, galbulten, eczeem of schurft. Probeer niet te krabben.
Mensen met nierfalen in een vergevorderd stadium hebben het meest kans op een erg jeukende huid, maar het kan ook voorkomen bij mensen in een eerder stadium.
Veel ziekten beginnen met jeuk, waaronder huidaandoeningen zoals eczeem, psoriasis en netelroos, infecties (zoals schurftmijt), allergieën, of interne aandoeningen van de lever, nieren of schildklier, en zelfs psychische problemen zoals stress; het is belangrijk om bij aanhoudende jeuk een arts te raadplegen om de specifieke oorzaak te achterhalen, omdat jeuk een symptoom is van diverse aandoeningen, van mild tot ernstig.
Jeukende huid als gevolg van een vitamine A-tekort
Om je vitamine A-inname te verhogen, kun je meer voedingsmiddelen eten die rijk zijn aan vitamine A, zoals eierdooiers, dierlijke lever, oranje en gele groenten en fruit zoals wortels, tomaten, pompoenen, zoete aardappelen en papaja's. Een tekort aan vitamine A of calcium kan namelijk een oorzaak zijn van jeukende huid.
Een tekort aan vitamine B12 kan leiden tot een verzwakt immuunsysteem, waardoor de huid gevoeliger wordt voor jeuk en ontstekingen.
Prikkend gevoel: U kunt een prikkend of brandend gevoel ervaren, vergelijkbaar met een ernstige zonnebrand . Kruipend gevoel: Het kan aanvoelen alsof kleine insecten over uw huid kruipen, wat ongemak veroorzaakt. Scherpe jeuk: Soms kan de jeuk scherp en stekend zijn, en kunt u ook een doof gevoel in het getroffen gebied ervaren.
Psoriasis
Psoriasis is een van de bekendste auto-immuunziekten van de huid. Het zorgt ervoor dat huidcellen zich snel vermenigvuldigen, wat leidt tot dikke, schilferige plekken die jeuken en pijnlijk kunnen zijn. Deze plekken, vaak plaques genoemd, komen veel voor op de hoofdhuid, ellebogen, knieën en onderrug.
Een droge huid is de meest voorkomende oorzaak van jeuk zonder uitslag . Veroudering, koud weer, een lage luchtvochtigheid en overmatig baden kunnen ervoor zorgen dat je huid haar natuurlijke oliën verliest, wat leidt tot een trekkerig gevoel, schilfering en irritatie.
Pruritus is een zeer jeukende huid die het meest voorkomt bij patiënten met gevorderde chronische nierziekte (CKD) en nierfalen in het eindstadium (ESKD) , maar die ook in de vroege stadia van CKD kan optreden.
Symptomen van verminderde nierfunctie komen vaak pas laat, maar kunnen zijn: extreme vermoeidheid, vocht vasthouden (dikke enkels/benen), misselijkheid, jeuk, weinig eetlust, hoge bloeddruk, spierkrampen, slechter slapen, concentratieproblemen, kortademigheid, en een metaalachtige smaak in de mond; dit komt doordat afvalstoffen en vocht zich ophopen.
“Jeuk komt vaker voor bij mannen, oudere mensen, rokers en mensen die naast hun nierziekte ook nog andere gezondheidsproblemen hebben, zoals een hoge bloeddruk of diabetes.
Jeuk komt voor bij 10% van de patiënten met kanker in de palliatieve fase, met name bij patiënten met hematologische aandoeningen (vooral maligne lymfomen en polycythaemia vera). Jeuk wordt gezien bij 50% van de patiënten met polycythaemia vera en bij 30% van de patiënten met de ziekte van Hodgkin.
Plotselinge jeuk kan voortkomen uit droge huid, allergische reacties (op voedsel, medicijnen, planten, insecten), huidziekten (eczeem, psoriasis, galbulten). Ook interne ziekten (lever, nier, diabetes, bloedarmoede), stress/psychische factoren, zwangerschap, parasieten, of zenuwproblemen kunnen de oorzaak zijn, vaak zonder direct zichtbare uitslag. Het is belangrijk om bij aanhoudende of ernstige jeuk een arts te raadplegen om de exacte oorzaak te achterhalen, aldus Huidarts.com, Diakonessenhuis, en Nivea.nl.
Verminder jeuk: De zwelling veroorzaakt door lymfoedeem kan jeuk aan de huid veroorzaken . Als je aan deze jeuk krabt, kunnen eventuele wondjes leiden tot infecties en huidbeschadiging doordat bacteriën kunnen binnendringen. Goede huidverzorging kan echter helpen de jeuk te verminderen, zodat je comfortabeler kunt leven en infecties kunt voorkomen.