Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek was in 2003 nog 34,4% van de Achterhoekse bevolking rooms-katholiek, 23,9% Nederlands hervormd, 4,7% gereformeerd, 3% moslim, 5,1 % overig; en 31,2% gaf aan geen kerkelijke gezindte te hebben.
Religie. Kerkelijk kenmerkt de Achterhoek zich doordat de streek grotendeels van Nederlands Hervormde signatuur is, maar er een aantal katholieke enclaves zijn. Katholieke enclaves zijn onder andere plaatsen als Groenlo en Lichtenvoorde.
Twente is een gedeelte van Overijssel en de Achterhoek van Gelderland, legt Stomps uit. "Die grens loopt vanaf Doetinchem, langs Duitsland, naar de Overijsselse grens en via Lochem en Zutphen naar beneden."
Marc van der Ley (BHV-display):“Door onze Achterhoekse nuchterheid durven we tegen elkaar te zeggen waar het op staat. Deze 'afspraak-is-afspraak' mentaliteit betekent dat iedereen er meteen de schouders onder zet, als het moet. Maar er is ook tijd om af en toe te ouwehoeren.”
Het Achterhoeks is een Nedersaksische streektaal die gesproken wordt in de Achterhoek (Gelderland, ten oosten van de IJssel). In de streektaal zijn veel varianten. In het noorden en oosten lijkt het Achterhoeks sterk op het Twents of Sallands. De dialecten in het westen worden wel tot het Oost-Veluws gerekend.
De Achterhoek is een streek in de provincie Gelderland. Een regio met kastelen, landgoederen, eindeloze fiets- en wandelpaden, rust en ruimte, een bijzonder coulissenlandschap waarin beken meanderen.
Het Achterhoeks dialect is een streektaal die wordt gesproken in de Achterhoek, een regio in het oosten van Nederland. Het is een variant van het Nedersaksisch, dat ook gesproken wordt in delen van Duitsland. Hieronder volgt een overzicht van de belangrijkste wetenswaardigheden over het Achterhoeks dialect.
Landschap. In het Achterhoekse coulisselandschap is veel en geschakeerd natuurschoon te vinden zoals op de Lochemse Berg, in boswachterijen te Ruurlo, in de Slangenburg bij Doetinchem en in enkele veengebieden tegen de oostgrens met Duitsland zoals het Korenburgerveen en het Vragenderveen.
De streek barst namelijk van de ambachtelijke streekproducten en fantastische restaurants. Of je nu houdt van een goed glas wijn, een ambachtelijk gebrouwen biertje, een blokje boerenkaas of een klassiek asperge-gerecht: in de Achterhoek moet je zijn!
Twente werd gekenmerkt door de aanwezigheid van een rooms-katholieke meerderheid in het oosten, noordoosten en zuiden van Twente en veelal een protestantse meerderheid in het westen en noordwesten, hoewel katholieke, sterk ver- en gemengde en protestantse enclaves ook voorkomen, zoals Enter en Usselo.
De grenzen van Twente en de Achterhoek
Twente is de regio in het oosten van Overijssel, grofweg het gebied ten oosten van Deventer en ten westen van de Duitse grens. De inwoners noemen zichzelf Tukkers, maar daarover later in dit artikel meer.
Ligging. De Liemers heeft in de rest van Nederland geen grote bekendheid, de streek wordt elders vaak gezien als deel van de Achterhoek.
Meer dan de helft (54 procent) van de Nederlanders van 15 jaar of ouder rekent zich niet tot een levensbeschouwelijke stroming. In 2019 rekende 20 procent van de Nederlanders zich tot de katholieke kerk, 15 procent was protestants, 5 procent moslim en 6 procent behoorde tot een andere religieuze groep.
Oorspronkelijk werd het katholieke geloof in de kerk beleden, maar na een aantal wisselingen van geloofsbelijdenis in de Tachtigjarige Oorlog is de kerk sinds 1674 in handen van de gereformeerde kerk. De kerk heeft alle belegeringen van Groenlo doorstaan.
Het aandeel moslims varieert van minder dan 1 procent in Noord-Friesland en Noord-Drenthe tot 9 procent in de gebieden Groot-Amsterdam, Groot-Rijnmond en Agglomeratie Den Haag.
Doetinchem geldt daarbij al decennia als de ongekroonde hoofdstad van die Achterhoek. De Achterhoek komt naar Doetinchem en via Doetinchem kom je de Achterhoek binnen.
In het Achterhoekse coulissenlandschap is veel en geschakeerd natuurschoon te vinden zoals op de Lochemse berg, in boswachterijen te Ruurlo, in de Slangenburg bij Doetinchem en in enkele veengebieden tegen de oostgrens met Duitsland.
Er zijn boerderijen waar u heerlijk de grootste en rijpste frambozen, aardbeien en bosbessen zelf kunt oogsten. Er wordt molenmeel verkocht, er is een distilleerderij, er is een pluktuin (bloemen van het land!) Er is genoeg vers van het land! En in de stad Doetinchem zijn er jaarlijks smakelijke events.
Achterhoekers hebben een machtig mooie taal! Het Nedersaksisch.
Het wild in de Achterhoek smaakt bijzonder door het dieet van planten en kruiden: reeën, fazanten, wilde eenden, wilde konijnen en hazen zoeken zelf hun favoriete kostje bij elkaar. Herbergen, boerderijen en restaurants bieden diverse arrangementen aan: van lang tafelen tot een volledig wildweekend.
De vlag is geïnspireerd door het Achterhoekse coulisselandschap. De verschillende kleuren groen representeren de weilanden en bossen in de Achterhoek; het licht gebogen witte kruis verbeeldt de Achterhoekse kronkelwegen met bomenrijen erlangs.
Houdoe - regionale afscheidsgroet in Noord-Brabant en het zuiden van Gelderland. Tot ziens - Doeg, Doei, Later, Aju - Bij afscheid. Tjeu, Mazzel - bij afscheid (lokaal).
Nedersaksisch. De Nedersaksische streektaal is een van de Europees erkende streektalen in Nederland, wat mensen in Gelderland in de Achterhoek en in delen van de Veluwe spreken.
Alderbastend is dialect voor 'enorm' of 'ontzettend'. Als je dus alderbastend veel zin in een biertje hebt, dan heb je enorm veel zin in een biertje.