Hongarije en Slowakije zijn momenteel de Europese landen die nog in aanzienlijke mate (ruwe) olie uit Rusland importeren, vanwege hun sterke afhankelijkheid en politieke keuzes om niet af te sluiten. Vóór de sancties waren Nederland, Duitsland en Polen de grootste afnemers. Veel Russische olie bereikt de EU nu indirect. VRT +3
Ruwe olie: China koopt 48% van de Russische ruwe olie-export, gevolgd door India (38%), Turkije (6%) en de EU (6%) . Olieproducten: Turkije, de grootste afnemer, koopt 27% van de Russische olieproductenexport, gevolgd door China (13%), Brazilië (11%) en Singapore (8%).
Ondanks sancties en Amerikaans-Europese druk blijven Hongarije en Slowakije Russische olie kopen. Beide landen weigeren om politieke én zakelijke redenen te stoppen met de import. Intussen vloeide er sinds 2022 zeker 5,4 miljard euro naar het Kremlin. is correspondent Centraal- en Oost-Europa van de Volkskrant.
Rusland exporteert ruim een derde van de olie in westerse tankers. De olie gaat vooral naar India en China. Het verbod moet een einde maken aan die handel, die grotendeels plaatsvindt via de vloten van de maritieme landen van de EU, waaronder Griekenland, Cyprus en Malta.
Kijken we bijvoorbeeld naar de lijst van landen met de grootste olievoorraad, dan zien we een andere rangschikking:
Amsterdam - Saudi Aramco, 's werelds grootste oliebedrijf, houdt zijn dividenduitkering voor de staat Saoedi-Arabië bij $31 miljard overeind, ondanks zijn 15% lagere winst. Zijn dividend is een van de scherpst gevolgde in de energiewereld die minder vraag naar olie ziet uit vooral China.
Venezuela beschikt over de grootste oliereserves ter wereld, naar schatting 300 miljard vaten.
Hoewel Rusland een grotere totale economie (BBP) heeft, wordt Nederland vaak als rijker beschouwd vanwege het veel hogere BBP per hoofd van de bevolking en het hogere gemiddelde netto vermogen per inwoner, waardoor de welvaart van de gemiddelde Nederlander aanzienlijk hoger is dan die van de gemiddelde Rus, ondanks dat Rusland recentelijk is gestegen in de ranglijsten voor welvaart per hoofd.
De belangrijkste olieproducerende landen zijn de VS, Saoedi-Arabië, Rusland, China en Canada. De Verenigde Staten zijn 's werelds grootste producent van ruwe olie.
Volgens experts is zo'n investering onmogelijk. De VS exporteert lng (vloeibaar aardgas), olie en kolen. Momenteel importeert de EU jaarlijks rond de 65 miljard euro aan energie uit de VS. Om de afspraken na te komen zal de EU flink meer moeten importeren.
Analisten stellen dat het volledig afsluiten van de Russische gasleveringen eerder een kwestie van politieke wil is dan van technische haalbaarheid. De EU zou de winter mogelijk zonder Russisch gas kunnen overleven, maar zou dan de vraag aanzienlijk moeten verlagen en diverse regelgevingsuitdagingen moeten overwinnen.
Nederland importeerde in 2021 voor 18,3 miljard euro aan goederen uit Rusland. Daarvan bestond 87 procent uit minerale brandstoffen. Iets meer dan de helft daarvan was ruwe aardolie en verder worden vooral aardgas en aardolieproducten geïmporteerd.
Gazprom is de grootste producent van aardgas in de wereld en een belangrijke producent van aardolie en aardgascondensaat. De belangrijkste klanten zijn Russische afnemers en export naar voornamelijk Europa.
De rol van China is met name opvallend: het land is nu goed voor ongeveer 30% van de Russische export en 35% van de import (tegenover respectievelijk 16% en 30% vóór het begin van de oorlog in 2022). China en India zijn de belangrijkste afnemers van Russische olie geworden – vaak tegen een zeer gunstige prijs.
Venezuela – 303 miljard vaten
Het land beheert 18% van de wereldwijde reserves, voornamelijk extra zware ruwe olie in de Orinoco-gordel, waarvoor gespecialiseerde raffinage nodig is. Zware ruwe olie wordt doorgaans $15-$20 onder de Brent-benchmark verhandeld vanwege het hoge zwavelgehalte en de complexe verwerkingsvereisten.
Omdat India weinig andere opties overhoudt, wendt het zich nu weer tot Russische olie. Als erkenning van de benarde situatie van New Delhi verleenden de VS vorige week Indiase raffinaderijen een vrijstelling van 30 dagen om Russische olie te kopen die momenteel op zee vastzit.
"Nederland heeft geen eigen olie, dus we zijn afhankelijk van anderen. Maar je wilt niet afhankelijk zijn van één land, dus kijken we naar het zo goed mogelijk verminderen van dergelijke strategische afhankelijkheden", zegt Rem Korteweg, onderzoeker bij het Clingendael Instituut.
Saoedi-Arabië blijft, ondanks een lichte daling van de productie, 's werelds grootste exporteur van ruwe olie.
Ja, Nederland is rijker dan Duitsland als je kijkt naar het Bruto Binnenlands Product (BBP) per hoofd van de bevolking en koopkracht, hoewel Duitsland de grotere totale economie heeft; Nederland scoort hoog in de EU qua welvaart per inwoner, terwijl Duitsland een veel grotere economie heeft, maar per hoofd van de bevolking achterblijft, aldus bronnen zoals CBS, Manly, en Lingoda.
* Impact: Rusland wordt feitelijk de grootste economie van Europa en overtreft daarmee de koopkrachtpariteit van Duitsland enigszins. De "multiplier" bedraagt ongeveer 3,4x dankzij de lage interne kosten voor energie en grondstoffen.
Door het toekennen van lucratieve banen en handelscontracten aan zijn medestanders die hem vervolgens ook de bal toespelen is Poetin een van de rijkste Russen aller tijden geworden met een geschat vermogen van 200 miljard dollar (2017).
Er was toen sprake van dat de piek ergens tussen 2010 en 2020 zou liggen en de – begrijpelijke – angst heerste dat er daarna een enorme oliecrisis zou ontstaan. Echter, het is raar maar waar: de olie zal nooit opraken!
Ook China haalt ongeveer de helft van zijn ruwe olie-import uit het Midden-Oosten . "Als de handel in olie en gas via de Straat van Hormuz gedurende een langere periode aanzienlijk beperkt blijft, zal dat wereldwijd negatieve gevolgen hebben."
De kroon is in handen van het Ghawar-veld in Saoedi-Arabië – het grootste olieveld ter wereld. Het is niet alleen koploper qua dagelijkse olieproductie, maar ook qua totale oliereserves, met 88 tot 104 miljard vaten. Dit kolossale olieveld produceert dagelijks bijna vier miljoen vaten.