Galstenen ontstaan doordat galvloeistof in de galblaas te veel indikt, waardoor de bestanddelen (meestal cholesterol) kristalliseren en samenklonteren tot steentjes. Hoewel de exacte oorzaak niet altijd bekend is, zijn er verschillende factoren die de vorming van galstenen in de hand werken. Leids Universitair Medisch Centrum | LUMC +1
Op het moment dat gal te lang in de galblaas blijft zitten of als u een infectie in de galblaas heeft, kan het gal gaan indikken en uiteindelijk verstenen. Dit zorgt niet direct voor klachten, maar als galstenen klem komen te zitten in de galgang kan dit voor een ernstige pijn rechtsboven in uw buik zorgen.
Galstenen verdwijnen niet vanzelf. Soms komen galstenen wel via de ontlasting naar buiten, maar dat zijn niet alle stenen. Zelfs als uw arts een galsteen uit uw galbuis verwijdert, blijven er vaak andere achter en kunnen er nieuwe ontstaan. Alleen het verwijderen van de galblaas kan de vorming van galstenen definitief stoppen.
De galblaas dient als opslag voor de galvloeistof die geproduceerd wordt in de lever. Deze galvloeistof helpt bij de vertering van voedingsstoffen in de darm en verbetert de opname van vetten. Omdat de gal in de lever wordt aangemaakt, is het mogelijk om te leven zonder galblaas.
koffie; alcohol; eieren; rabarber; spinazie; uien; koolsoorten; chocolade en cacao; vetrijk eten of voedingsmiddelen; gebak (slagroom en mokka gebak); vet vlees; vette jus; hartige snacks; friet; gefrituurd eten.
Eet een normale hoeveelheid vet en volg dus géén vetarm dieet. Alle voedingsstoffen stimuleren de galblaas in gelijke mate. Eet geen grote vetrijke maaltijden of vette snacks. Drink zo weinig mogelijk koffie met cafeïne.
Om galblaaspijn te verlichten, kunt u proberen een warm kompres op de pijnlijke plek te leggen. U kunt eventueel pepermuntthee drinken om de pijn te verzachten of een magnesiumsupplement nemen om de galblaas te helpen legen. Maar er is niet veel anders dat u thuis kunt doen om de pijn te verlichten.
Bij galstenen moet je niet vetrijk eten, te snel afvallen, maaltijden overslaan of een streng dieet volgen, maar juist gezond, gevarieerd en regelmatig eten om de galblaas te stimuleren, en voedingsmiddelen die klachten geven (zoals veel eieren, koffie, alcohol, spinazie, uien, koolsoorten, chocolade, en gefrituurd/vet eten) tijdelijk vermijden.
Drie veelvoorkomende symptomen van galstenen zijn pijnaanvallen in de rechterbovenbuik (vaak met een drang om te bewegen), misselijkheid en braken, en tekenen van galstuwing zoals donkere urine en lichte/stopverfkleurige ontlasting, of in ernstige gevallen geelzucht. Deze klachten treden vaak op na vet eten en kunnen variëren in intensiteit.
Wanneer de galsteen de gal tegenhoudt, komt er geen gal meer in de darm. Daardoor krijgt uw poep een heel lichte kleur (beige). Omdat de gal nergens heen kan, komt er veel gal in de lever. Daardoor kan de kleurstof van de gal in uw bloed terechtkomen.
In sommige gevallen verlaten de galstenen vanzelf uw lichaam via de ontlasting. U kunt dan de galstenen zelf uitpoepen. Lukt dit niet, dan kunt u beter naar de huisarts.
In sommige gevallen hoeft een ingeklapte galblaas niet behandeld te worden en herstelt deze vanzelf . Behandelingsopties omvatten een operatie om de galblaas te verwijderen, wat meestal een minimaal invasieve ingreep is die laparoscopische cholecystectomie wordt genoemd.
Galstenen worden via de ontlasting uitgescheiden , in tegenstelling tot nierstenen, die via de urinewegen worden afgevoerd. U kunt na een stoelgang kleine galstenen in het toilet zien. Galstenen zijn meestal ruitvormig en geelachtig, maar ze kunnen elke vorm, grootte of kleur hebben.
Een klem zittende galsteen kan ervoor zorgen dat jouw galwegen en/of jouw galblaas gaan ontsteken. Je voelt je dan ziek en je hebt koorts. Soms kan ook de alvleesklier gaan ontsteken bij galstenen. Je voelt zich dan erg ziek, je hebt koorts en een aanhoudende pijn diep in jouw bovenbuik en in jouw rug.
Wanneer galstenen vast komen te zitten tijdens hun passage door de galbuis naar de maag, blokkeren ze de afvoer van gal, waardoor de galblaas samentrekt . Dit leidt meestal tot een scherpe pijn, alsof er met een mes wordt gesneden, onder de ribbenkast in de rechterbovenhoek of in het midden van de buik.
Ontstaat er door chronische stress een tekort aan magnesium, dan kan dit leiden tot vervelende klachten. Denk hierbij onder meer aan galstenen of een galblaasontsteking.
Galstenen hoeven geen tekenen of symptomen te veroorzaken. Als een galsteen vast komt te zitten in een galbuis en een blokkade veroorzaakt, kunnen de volgende tekenen en symptomen optreden: plotselinge en snel toenemende pijn in de rechterbovenhoek van uw buik .
Hoe kan aanwezigheid van galstenen worden aangetoond? De diagnose kan meestal worden vastgesteld op basis van de karakteristieke klachten (galkoliek) in combinatie met een echografie. Galstenen die zich in de galwegen bevinden, kunnen worden aangetoond én verwijderd met behulp van een ERCP-onderzoek.
Andere symptomen van galstenen kunnen een donkere urine, of juist lichte ontlasting zijn. Dat komt doordat de gal niet langs de galsteen kan. Ook geelzucht (een gele verkleuring van je huid) kan voorkomen. Als de steen zo vast zit dat de galblaas ontstoken raakt, kun je hoge koorts krijgen.
Te veel alcohol drinken kan de gal dikker maken, waardoor deze moeilijker door de galblaas te verwerken is en het risico op galstenen toeneemt. Het kan ook leiden tot galslib, wat de galstroom kan blokkeren en pijn of spijsverteringsproblemen kan veroorzaken. Alcohol kan ook de lever beschadigen, die nauw samenwerkt met de galblaas.
De galblaas is fysiek verantwoordelijk voor het opslaan en uitscheiden van gal, wat helpt bij de vertering van vetten. Emotioneel wordt dit orgaan geassocieerd met moed en het nemen van beslissingen.
Wanneer geven galstenen klachten? Galstenen kunnen klachten geven als ze de doorgang van galvloeistof blokkeren. Dit gebeurt als galstenen in de galblaas of galwegen zitten en de doorstroming blokkeren. Dit kan hevige pijn geven in de rechter bovenbuik, die één tot vier uur kan duren en dan langzaam wegzakt.
Galblaaspijn voelt scherp en plotseling aan en straalt vaak uit naar de rug of schouder. Leverpijn is een doffe, aanhoudende pijn die zich verspreidt over de rechterbovenkant van de buik . Galblaasaanvallen treden vaak 15 tot 45 minuten na een vetrijke maaltijd op en kunnen minstens 20 minuten aanhouden.
Eet minstens vijf porties fruit en groenten per dag . Baseer je maaltijden op zetmeelrijke koolhydraten en kies waar mogelijk voor volkorenproducten, zoals brood, rijst, aardappelen, pasta en andere zetmeelrijke producten. Voeg een verscheidenheid aan eiwitbronnen toe: bonen, peulvruchten, tofu, vis, eieren, mager vlees en andere plantaardige bronnen.
Regelmatige lichaamsbeweging kan pijn verminderen en de terugkeer van galstenen voorkomen door de galstroom en de spijsvertering te verbeteren, de insulinegevoeligheid te verhogen en het cholesterolgehalte te verlagen. De beste oefeningen voor de behandeling van galstenen zijn yoga, zwemmen, stevig wandelen, fietsen en ademhalingsoefeningen .