Een toxische herinnering is een pijnlijke, traumatische of emotioneel belastende gebeurtenis uit het verleden die je huidige leven negatief blijft beïnvloeden. Het zijn vaak indringende beelden (intrusies) of gevoelens die angst, schaamte of twijfel aan jezelf veroorzaken, vergelijkbaar met de langdurige impact van toxische stress. NCJ +2
Het lichaam onthoudt het trauma, zelfs als de gebeurtenis allang voorbij is. Deze opgeslagen energie en spanning kunnen zich uiten in verschillende fysieke, emotionele en mentale problemen. Mensen kunnen last krijgen van aanhoudende angst, depressie, slaapproblemen, chronische pijn, spanning in spieren etc.
De letterlijke betekenis van toxisch is giftig. Het woord 'toxisch' wordt gebruikt om een groot aantal gezondheids-, sociale en milieuproblemen te beschrijven. In interpersoonlijke relaties wordt het woord toxisch gebruikt om iemand te beschrijven die door zijn gedrag onrust, angst en stress veroorzaakt bij anderen.
Negatieve gedachten loslaten en ombuigen: 6 tips
De verklaring die recentelijk centraal stond – verdringen – is echter de minst aannemelijke. Onder verdringing wordt verstaan dat complete herinneringen aan traumatische situaties uit zelfbescherming naar het onderbewuste zijn verbannen. Deze herinneringen zouden in vermomde vorm toch waarneembaar zijn.
Traumatische herinneringen zijn gedissocieerde, emotioneel beladen ervaringstoestanden waarin de herbeleving van een schokkende gebeurtenis centraal staat. Ze kunnen bij mensen met uiteenlopende vormen van posttraumatische stress voorkomen.
Er zijn drie soorten geheugen, liever gezegd: drie stappen in het proces van waarneming tot opslag in het geheugen. Dat zijn het zintuigelijk geheugen, het kortetermijngeheugen en het langetermijngeheugen.
Door bewust te ademen, maak je ruimte om spanningen los te laten. Specifieke bewegingen helpen je om fysieke spanningen los te maken. Door het lichaam actief te ontspannen, wordt de energie die door trauma vastzit, losgelaten en kan het genezingsproces beginnen.
Symptomen van een emotionele blokkade zijn onder meer fysieke klachten (spanning, vermoeidheid, hoofdpijn), emotionele vlakheid (gevoelloosheid, leegte) of juist overreacties (driftbuien, angst, paniek), en mentale patronen zoals uitstelgedrag, perfectionisme, of moeite met keuzes maken, wat leidt tot het gevoel vast te zitten in het leven. Je voelt je alsof er een 'handrem' op je leven staat, waardoor je minder kunt genieten en spontaan bent.
90 seconden. De Amerikaanse hersenonderzoekster Jill Bolte Taylor heeft dit gevonden. Taylor legt uit dat wanneer wij een een emotie ervaren het minder dan 90 seconden kost voor een emotie getriggerd raakt, op chemische wijze door de bloedstroom gaat en het lichaam die uitstoot.
Volgens psycholoog dr. Sanam Hafeez is een giftig persoon iemand wiens gedrag, houding en/of acties consequent schadelijk zijn voor anderen. Dit kan zich uiten in manipulatie, chronische negativiteit, pestgedrag of zelfs emotionele onbeschikbaarheid. De redenen achter dit giftige gedrag kunnen heel divers zijn.
Jarenlange stress houdt je lichaam in een constante 'vecht-of-vlucht'-modus, wat leidt tot een verhoogde hartslag, bloeddruk en spierspanning, en een verzwakt immuunsysteem; dit kan fysieke klachten veroorzaken zoals hoofdpijn, vermoeidheid, spijsverteringsproblemen en een hoger risico op hart- en vaatziekten, burn-out, angst en depressie. Op de lange termijn kunnen zelfs hersengebieden veranderen, wat geheugen-, concentratie- en stemmingsproblemen tot gevolg heeft.
Een toxic trait, een giftige eigenschap, komt in alle vormen; negativiteit, oordelend, altijd in de slachtofferrol kruipen of juist victim blaming. Het is altijd jouw schuld en je betrapt jezelf erop dat je jezelf constant verontschuldigt.
Het lichaam slaat de spanning op in verschillende spieren en gewrichten, wat zich kan uiten in pijnklachten. Mensen die trauma hebben meegemaakt, ervaren vaak aanhoudende pijn in hun nek, schouders, rug of zelfs hoofdpijn. Deze fysieke pijn is een manier waarop je lichaam probeert om de emotionele stress te verwerken.
De drie meest voorkomende classificaties van trauma zijn acuut trauma (één gebeurtenis), chronisch trauma (herhaalde langdurige stress) en complex trauma (meerdere, gevarieerde, vaak interpersoonlijke gebeurtenissen), met complex trauma dat vaak voortkomt uit jeugdverwaarlozing, misbruik, of langdurige blootstelling aan geweld, resulterend in zwaardere, langdurigere klachten.
Een trauma herkennen
Je hebt last van sombere gevoelens en/of huilbuien en vaak ben je voortdurend gespannen. Een traumatische ervaring kan leiden tot het hebben van flashbacks van de gebeurtenis, herbelevingen van de gebeurtenis overdag of in je slaap.
Je bent stressgevoelig, ervaart veel spanning en piekert regelmatig. Je kunt je slecht concentreren. Je ervaart angst of paniek. Je hebt misschien moeite met conflicten aangaan en bent geneigd om dat uit de weg te gaan of te pleasen.
Signalen van een naderend einde van een relatie zijn vaak een structureel gebrek aan communicatie, emotionele afstand, verlies van intimiteit, constant negatieve conflicten, geen investering in een gezamenlijke toekomst, en een voortdurende afname van interesse en waardering voor elkaar. Je kunt merken dat de relatie stroef loopt als je je vaak onbegrepen voelt, of als de moeite om de relatie te onderhouden groter wordt dan de vreugde die het oplevert.
Oud zeer kun je leren loslaten door het te accepteren en erover te praten of te schrijven. Het proces van helen begint met het accepteren en loslaten van oud zeer. Daarnaast is het belangrijk te vergeven en voldoende te bewegen. Ook kun je beter loslaten wanneer je je mindset verandert en geduldig met jezelf bent.
De beste therapie voor traumaverwerking is vaak een combinatie van traumagerichte psychotherapie, waarbij EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) en Cognitieve Gedragstherapie (CGT) als "gouden standaard" worden beschouwd, omdat ze bewezen effectief zijn, met EMDR dat vaak sneller resultaat geeft bij enkelvoudige trauma's door het ophalen van herinneringen met afleiding. Voor complexere trauma's zijn ook Compassion Focused Therapy (CFT) en Psycho-motorische Therapie (PMT) goede aanvullingen, naast algemene ondersteuning zoals praten met naasten, een gezond dagritme en zelfzorg.
Hier zijn 7 tips voor meer innerlijke rust:
Onverwerkte traumasymptomen
Vergeetachtigheid kan wijzen op een tekort aan vitamine B12, maar ook aan B1 (thiamine), die beide cruciaal zijn voor het zenuwstelsel en de cognitieve functies. Een tekort aan B12 leidt tot neurologische klachten zoals tintelingen, geheugenproblemen en concentratiestoornissen, terwijl een B1-tekort vaker voorkomt bij slechte eetgewoonten of alcoholisme (Syndroom van Korsakov). Het is belangrijk om een arts te raadplegen voor een diagnose, omdat deze klachten ook door andere oorzaken kunnen komen.
In dit hoofdstuk worden ze beschreven als 'de zeven zonden van het geheugen': vergeten, onoplettendheid, blokkeren, misattributie, suggestibiliteit, bias en perseveratie.
Je gebruikt 100% van je hersenen
Zelfs bij de meest eenvoudige handelingen werkt bijna ieder deel van de hersenen mee. Dus ook als je rustig om je heen kijkt en zelfs als je slaapt. De keerzijde hiervan is dat een kleine beschadiging aan je hersenen al voor ernstige problemen kan zorgen.