Dissociatieve amnesie is een psychische aandoening die wordt gekenmerkt door het onvermogen om belangrijke persoonlijke informatie of traumatische gebeurtenissen te herinneren. Het is een vorm van geheugenverlies die niet door fysiek letsel of ziektes wordt veroorzaakt, maar door extreme stress of trauma. Het gaat verder dan gewone vergeetachtigheid. GGZ Standaarden +6
Bij dissociatieve amnesie betekent dit dat je belangrijke informatie of herinneringen over jezelf niet goed kunt terughalen. Dit is iets anders dan gewoon dingen vergeten. Het geheugenverlies kan over verschillende dingen gaan. Je vergeet bijvoorbeeld gebeurtenissen die met de traumatische ervaring te maken hebben.
Klachten bij een dissociatieve stoornis zijn bijvoorbeeld:
Dissociatie herkennen doe je aan symptomen zoals een gevoel van onwerkelijkheid, losgekoppeld zijn van jezelf of je lichaam (alsof je van buitenaf kijkt), geheugenverlies, emotionele afvlakking (niets voelen), verwarring, en moeite met concentratie, vaak als reactie op stress of trauma. Het kan ook lijken alsof je in een wattenhoofd zit, de tijd anders ervaart, of gedrag vertoont dat niet bij je past, soms zelfs met het gevoel in meerdere personen te bestaan (DIS).
Wanneer je als kind ernstig getraumatiseerd bent, bijvoorbeeld door emotionele verwaarlozing, kindermishandeling of seksueel misbruik , kan je een dissociatieve stoornis ontwikkelen. Dissociatie kan dan een overlevingsmechanisme geweest zijn. Door dissociatie kon je aan de traumatische momenten ontsnappen.
Dissociatie is ongevaarlijk. Je bent teveel naar binnen en op jezelf gericht en daardoor minder bezig met de buitenwereld. Je raakt het contact met de wereld om je heen kwijt. Eigenlijk lijkt het heel sterk op mediteren.
De symptomen hangen af van het type dissociatieve stoornis, maar kunnen onder andere bestaan uit: een gevoel van vervreemding van jezelf en je emoties; de gedachte dat mensen en dingen om je heen vervormd en niet echt zijn; en een wazig gevoel van je eigen identiteit .
Dissociatie is een verstoring en/of onderbreking van het normale psychisch functioneren, die van invloed is op onder andere het denken, geheugen, identiteit, emotie, perceptie, lichaamsbeleving, motorische controle en gedrag. Dissociatieve symptomen kunnen ieder gebied van het psychisch functioneren verstoren.
Er bestaat een sterk en significant verband tussen het horen van stemmen en dissociatieve ervaringen . Dissociatieve ervaringen kunnen de relatie tussen trauma en het horen van stemmen beïnvloeden.
Tips om dissociatie te doorbreken:
De aandoening kenmerkt zich doorgaans door het naast elkaar bestaan van twee of meer persoonlijkheidstoestanden in één persoon. Hoewel de verschillende persoonlijkheidstoestanden het gedrag van de persoon beïnvloeden, is de persoon zich meestal niet bewust van deze toestanden en ervaart ze als geheugenverlies.
Als je hersenen veel negatieve prikkels krijgen, schakelen ze voor een deel uit. Zo kan je in bedreigende situaties vechten, vluchten of bevriezen. Als vechten of vluchten niet mogelijk is, vermindert je bewustzijn en ga je dissociëren. Dit kan gebeuren bij hevige stress of veel angst.
Dissociatie is een toestand waarin gedachten, emoties, lichamelijke sensaties of herinneringen tijdelijk zijn onderbroken of losgekoppeld van het bewustzijn.
Definitie. Dissociatieve amnesie is de aanwezigheid van retrograde amnesie (het onvermogen om opgeslagen herinneringen op te halen die voorafgingen aan het ontstaan van de amnesie) en de afwezigheid van anterograde amnesie (het onvermogen om nieuwe langetermijnherinneringen te vormen).
Medicatie kan deel zijn van de behandeling om bepaalde klachten (zoals slapeloosheid of depressiviteit) te verminderen. Er bestaat echter geen medicijn tegen dissociatie.
A: Ja, het is mogelijk om te dissociëren tijdens een EMDR-sessie , vooral als je in het verleden al eens met dissociatie te maken hebt gehad. Veel cliënten beschrijven dat ze zich plotseling afwezig, ver weg of emotioneel verdoofd voelen wanneer een traumatische herinnering wordt verwerkt – dat zijn tekenen van dissociatie.
Dissociatie herkennen doe je aan symptomen zoals een gevoel van onwerkelijkheid, losgekoppeld zijn van jezelf of je lichaam (alsof je van buitenaf kijkt), geheugenverlies, emotionele afvlakking (niets voelen), verwarring, en moeite met concentratie, vaak als reactie op stress of trauma. Het kan ook lijken alsof je in een wattenhoofd zit, de tijd anders ervaart, of gedrag vertoont dat niet bij je past, soms zelfs met het gevoel in meerdere personen te bestaan (DIS).
Recente studies hebben aangetoond dat dissociatie vaak voorkomt en aanhoudt bij mensen met een depressie . Dissociatie voorspelt ook latere depressieve symptomen. Beide aandoeningen zijn in verband gebracht met trauma. Er is echter weinig bekend over het gelijktijdig voorkomen van depressie en dissociatie.
Het gevoel dat de omgeving niet echt is, het idee buiten je eigen lichaam te staan, of niet meer weten hoe je ergens bent beland. Deze ervaringen worden dissociatie genoemd en komen vaak voor bij mensen met schizofrenie. Bij mensen met een eerste psychotische episode is nog geen onderzoek gedaan naar dissociatie.
Dissociatie kan verschillende oorzaken hebben. Het kan een gevolg van trauma zijn, maar dit hoeft niet. Ook slaapgebrek en drugs- en/of alcoholgebruik kan bijvoorbeeld tot dissociatie leiden.
Dissociatie gaat vaak gepaard met stilvallen, letterlijk en figuurlijk. In beweging komen helpt om weer in beweging te kunnen komen. Bewegen kan in het groot, zoals opstaan, gaan wandelen, of iets overgooien, maar ook in het klein. Soms is voorzichtig een vinger of voet bewegen een eerste haalbare stap.
Kortdurende dissociatie
Het kan ons allemaal wel eens overkomen. Bijvoorbeeld tijdens periodes van intense stress of wanneer we erg moe zijn . Sommige mensen ervaren ook dat het gebruik van drugs zoals cannabis gevoelens van derealisatie en depersonalisatie kan veroorzaken. Dissociatie is ook een normale manier om met traumatische gebeurtenissen om te gaan.
Het gevoel 'los te raken van uzelf of van uw omgeving' heet dissociatie. Dingen die u dan bijvoorbeeld merkt: De tijd lijkt veel sneller of langzamer te gaan dan normaal. U vergeet (belangrijke) dingen die u heeft meegemaakt.
Sommige mensen met PTSS ervaren dissociatieve symptomen (bijvoorbeeld geheugenverlies, flashbacks, gevoelloosheid en/of depersonalisatie/derealisatie), die vaak voorkomen na blootstelling aan een trauma. Dissociatie is gekoppeld aan een geschiedenis van mishandelende of verwaarlozende opvoeding, psychologisch trauma en PTSS .
Fysieke aardingsmethoden
Fysieke gewaarwordingen zijn krachtige hulpmiddelen om dissociatie te stoppen: Temperatuurtechnieken: houd ijsblokjes in je handen, spetter koud water in je gezicht of neem een koude douche. De intense gewaarwording onderbreekt de dissociatie en brengt je direct weer bewust van je lichaam .