Fel reageren komt vaak voort uit overprikkeling (stress, vermoeidheid), onvervulde behoeften, of een "overlevingsmechanisme" waarbij je onbewust reageert op pijn uit het verleden. Het is vaak een impulsreactie (adrenaline) waarbij je zenuwstelsel overspoeld raakt, wat leidt tot een heftigere reactie dan de situatie rationeel vereist. De Authentieke Vrouw +4
Je kunt jezelf hierin trainen door actief te luisteren.
Er zijn veel mogelijke oorzaken voor reactiviteit, waaronder bepaalde lichamelijke aandoeningen, trauma of onvervulde behoeften in de loop der tijd . Als u het gevoel hebt dat uw reacties extreem zijn en een grote impact hebben op uw leven, overweeg dan om professionele hulp te zoeken, aangezien u mogelijk een onderliggende aandoening hebt.
Oorzaak snel geïrriteerd zijn
Het zijn menselijke emoties en geen reden tot zorg. Maar als je al langere tijd heftig reageert op prikkels kan dit een gevolg zijn spanning, stress, oververmoeidheid en burn-out. Je draaglast is veel groter dan je draagkracht.
Dit zijn nog 5 dingen die je kunt doen om minder last te hebben van snel geïrriteerd en boos raken:
De periodieke explosieve stoornis is een psychische aandoening. Wie aan deze aandoening lijdt, kan zijn woede of drift niet beheersen en vertoont buitensporig gewelddadig gedrag. In de DSM-5 is de aandoening ingedeeld bij de stoornissen van de impulsbeheersing.
Doe ademhalingsoefeningen, visualiseer een ontspannende scène of herhaal een kalmerend woord of zin, zoals 'Doe het rustig aan'. Je kunt ook naar muziek luisteren, in een dagboek schrijven of een paar yogahoudingen doen – wat dan ook helpt om te ontspannen.
Mensen met overprikkeling hebben vaak last van hoofdpijn, vermoeidheid, stress, verminderde concentratie, slaapproblemen, onrust, en het overlopen van emoties. Bij sommige mensen leidt dit tot tijdelijke uitvalsverschijnselen, koorts, overgeven of een epileptische aanval.
Opgejaagd gevoel en de relatie met overprikkeling
Een hoogsensitief brein neemt meer prikkels waar en verwerkt deze diepgaander. Als je als hoogsensitief persoon niet voldoende rust neemt om prikkels te verwerken, dan kan er een opgejaagd gevoel ontstaan (wat niets anders is dan stress in je lichaam).
Wat zijn de symptomen van emotioneel onvolwassen gedrag?
Je bent gevoelig voor kritiek door een combinatie van factoren, zoals een laag zelfbeeld, perfectionisme, angst voor afwijzing, eerdere negatieve ervaringen, of hoogsensitiviteit, waardoor je kritiek intenser ervaart als een persoonlijke aanval op je 'niet goed genoeg zijn'. Je brein interpreteert kritiek als een bedreiging voor je sociale acceptatie, wat leidt tot sterke emotionele reacties zoals defensiviteit of je terugtrekken, vooral als het je diepste angsten triggert.
We spreken van stemmingswisselingen wanneer het fluctueren van je emoties voor een langere tijd aanhoudt. Bij stemmingswisselingen kunnen intense positieve en negatieve emoties elkaar snel opvolgen. Je kan het ene moment extreem gelukkig en blij voelen en het ander moment verdrietig en terneergeslagen.
Behandelen van en omgaan met mentale uitputting
Er is onderzoek gedaan. Een onderzoek van Derksen et al. uit 2002 laat zien dat er in het algemeen geen verband bestaat tussen IQ en EQ. Bij een hoger IQ komen alle scores van EQ voor, zonder dat er een verband is.
Een emotioneel onbereikbare man herken je aan het vermijden van diepgaande gesprekken, afstandelijkheid bij confrontaties, moeite met het tonen en verwerken van emoties (zowel die van zichzelf als die van jou), en een neiging tot rationaliseren of afleiding zoeken om kwetsbaarheid te ontwijken. Hij kan defensief reageren, kritisch zijn, of je het gevoel geven dat je constant aan het 'invullen' bent, vaak zonder duidelijke uitleg.
Snel emotioneel door stress of burn-out: Laat die tranen maar stromen. Als mensen veel stress hebben of een burn-out krijgen komt het vaak voor dat ze ook snel emotioneel zijn. Bij Liberi zien we vaak dat er sprake is van heftige emoties als gevolg van stress of burn-out.
Net zoals dat bij een negatieve sfeer of energie het geval is, kan dat ook met een negatieve emotie zo zijn. Verder kunnen hooggevoelige personen niet tegen onrecht, geweld en onrechtvaardigheid. Ze kunnen overdreven perfectionistisch zijn en worden onrustig door onvriendelijkheid, commentaar van anderen en afkeuring.
De 4 fasen van burn-out, zoals beschreven door Voelstream, zijn: Vermoeidheid (energie voor sociale contacten neemt af, weekend nodig om bij te komen), Overbelasting (weekend te kort, grenzen aangeven kost moeite, roofbouw op lichaam), Overspannenheid (lichaam continu in actiestand met fysieke klachten en emotionele uitbarstingen), en de uiteindelijke Burn-out (extreme uitputting, terugtrekking, leegte). Dit proces begint vaak met bewijsdrang en steeds harder werken, waarna behoeften worden genegeerd en problemen worden verdrongen, wat leidt tot een volledige instorting.
Mensen met ADHD hebben een sterke behoefte aan urgentie, waardoor kleine maar dringende taken meer voldoening geven dan belangrijke taken . Door de ontregeling van dopamine richt ADHD zich op taken die direct resultaat opleveren en weinig waarde hebben. Leven in een staat van urgentie houdt je reactief in plaats van productief, wat schaamte en burn-out kan veroorzaken.
Als er sprake is van overactieve, drukke hersenen, is er vaak ook sprake van stress. Je kunt je rustiger gaan voelen door: je bewust te worden van welke dingen jou spanning geven. Als je weet welke dingen je gespannen maken, helpt het om hier meer bij stil te staan en tijd te nemen om ook te ontspannen.
Overstimulatie treedt op wanneer de hersenen te veel prikkels tegelijk ontvangen. Dit kan het moeilijk maken om je te concentreren, helder te denken of kalm te blijven. Gevoelens van irritatie of uitputting, verwardheid of frustratie, en moeite met het nemen van beslissingen kunnen tekenen zijn van overstimulatie bij volwassenen.
Wat is het verschil tussen overprikkeling en hoogsensitiviteit? Overprikkeling is een toestand waarin je systeem tijdelijk overbelast is door prikkels. Hoogsensitiviteit is een eigenschap waarbij je prikkels dieper en intenser verwerkt. HSP'ers zijn daardoor vatbaarder voor overprikkeling.
Irriteren betekent "iemand tot ongeduld of woede opwekken". Zie het als een ribbelstrook op de snelweg die op het punt staat volledig uit te barsten. Het kan een teken zijn dat je van de koers bent afgeweken en terug moet keren naar je eigen rijstrook.
Het houdt in dat je om je heen kijkt om drie objecten en drie geluiden te herkennen, en vervolgens drie lichaamsdelen beweegt . Veel mensen vinden dat deze strategie hen helpt zich te concentreren en tot rust te komen wanneer angst hen overweldigt.
Prikkelbaarheid is een term die gevoelens van woede, ergernis en ongeduld beschrijft. Het kan normaal zijn, maar als het aanhoudt, kan het wijzen op een psychische aandoening zoals depressie of angst . Zowel lichamelijke als psychische aandoeningen kunnen prikkelbaarheid veroorzaken.