De uitdrukking "ijs en weder dienende" betekent "als het weer en de omstandigheden meewerken" en komt oorspronkelijk uit de 18e/19e-eeuwse scheepvaart en schaatscultuur. Het verwijst naar de noodzaak van bevaarbaar (niet bevroren) water of juist betrouwbaar ijs voor tochten. 'Weder' betekent 'weer' en 'dienende' betekent 'gunstig zijn'. Onze Taal +2
IJs en weder dienende werd van oorsprong gebruikt in aankondigingen van schaatswedstrijden en schaatstochten op natuurijs. Er werd bedoeld: er komt een wedstrijd/tocht op het ijs, tenminste: als het ijs en het weer goed genoeg zijn/blijven. Het weer kan nu eenmaal altijd omslaan.
Het zinnetje 'ijs en weder dienende' is een goed voorbeeld van de zogenoemde deelwoordconstructie en misschien wel een van de meest ondoorgrondelijke van het Nederlands. Want wat (of wie) dient nu wie (of wat)? De betekenis is eigenlijk 'als het ijs en weer meezitten'.
Onder een uitdrukking wordt een vaste combinatie van woorden verstaan waarmee meestal indirect een situatie wordt benoemd. Een uitdrukking kan zijn: een staande uitdrukking: een standaardformulering die in bepaalde situaties telkens terugkeert.
Volgens het Groot Uitdrukkingenwoordenboek van Van Dale (2006) betekent de uitdrukking oorspronkelijk 'werken zonder er geld voor te krijgen'. Het enige wat je kreeg, was een eenvoudig, stevig maal, want zo werd spek en bonen gezien.
Zowel de 'deur' van 'poort' als de 'door' van 'dwaas' komen voort uit het Germaans. De 'door', de dwaas, komt van de Germaanse stam 'dauz', waar ook duizelen mee verwant is. We hebben het dan wel degelijk over iemand die zot draait. Een gelukkig toeval als je de gek vergelijkt met een deur die wild staat te klapperen.
Gebakken peren waren vroeger een bekende lekkernij. Met de gebakken peren zitten gaat terug op de situatie dat je heerlijk gekookt hebt, maar dat je gasten niet komen opdagen. Ze laten je dus zomaar zitten met je heerlijke gerecht.
Door de mand vallen
Men is het er echter niet over eens waar het woord 'mand' vandaan komt. Er zou vroeger een straf kunnen zijn geweest, waarbij iemand zonder eten en drinken in een mand boven het water werd gehangen. Na verloop van tijd sneed de gestrafde dan zelf maar het touw door als hij het niet meer volhield.
“Rome werd niet in één dag gebouwd… maar brandde wel in één dag af.” Zo luidt een gezegde als waarschuwing dat succes niet meteen komt, maar wel snel weer kan verdwijnen.
We bedoelen ermee: 'als alles goed gaat', 'als alles meezit', 'als alles blijft zoals het nu is'.
Je denkt goed na voordat je iets doet. Dat is wat het spreekwoord 'je gaat niet over één nacht ijs' betekent. Vroeger konden we het spreekwoord vaak letterlijk gebruiken: je gaat het ijs pas op als het dik genoeg is. Maar nu is het meestal niet meer koud genoeg voor dik ijs.
Een top 10 van populaire Nederlandse spreekwoorden omvat vaak wijsheden over doorzettingsvermogen, voorzichtigheid en gezond verstand, zoals "Wie het laatst lacht, lacht het best", " Eerlijk duurt het langst", " De appel valt niet ver van de boom", " Beter een vogel in de hand dan tien in de lucht", " Als de kat van huis is, dansen de muizen", " Haastige spoed is zelden goed", " De aanhouder wint", " Oost west, thuis best", " Wie wind zaait, zal storm oogsten", en " Het gras is groener bij de buren". Deze spreekwoorden geven levenslessen in een korte, pakkende vorm.
De term ijsberen is afgeleid van specifiek gedrag dat de beren in de dierentuin vertonen. Door de beperkte bewegingsvrijheid en het ontbreken van natuurlijke prikkels vervallen ze in de gewoonte om steeds maar weer hetzelfde kleine rondje te lopen.
De Amerikaanse immigratie- en douanedienst ( ICE). ICE werd in 2003 opgericht door een fusie van de onderzoeks- en handhavingsonderdelen van de voormalige Amerikaanse douanedienst (US Customs Service) en de immigratie- en naturalisatiedienst (Immigration and Naturalization Service).
Italianen zijn overigens niet de grootste ijsliefhebbers ter wereld... Dat zijn de inwoners van Nieuw-Zeeland. Daar wordt maar liefst 28 liter ijs per inwoner per jaar verorberd. De Verenigde Staten en Australië staan op de tweede en derde plaats.
Wie de schoen past, trekke hem aan
Als iets op jou van toepassing is, moet je dit accepteren en de consequenties aanvaarden.
Meestal gebruiken mensen de uitdrukking “Rome is niet op één dag gebouwd” om iemand te herinneren aan de tijd die nodig is om iets groots te creëren. En dat klopt. Het kost tijd — soms jaren — om een vaardigheid, ambacht of gewoonte onder de knie te krijgen.
De uitdrukking verwijst naar hoe het Romeinse Rijk zo uitgestrekt was en zo goed was in infrastructuur dat alle wegen uiteindelijk in Rome zouden eindigen, omdat het de hoofdstad van het rijk was. De uitdrukking betekent dat iets zo belangrijk en onderling verbonden is dat alle dingen ernaar zullen verwijzen.
Niet opgemerkt, geholpen of betrokken worden bij anderen . Ouders maken zich zorgen dat kinderen die problemen hebben op school tussen wal en schip vallen in het schoolsysteem.
In 1939-1940 was er in Nederland namelijk een groep vliegers actief die te herkennen was aan drie witte muizen die op hun vliegtuigen waren geschilderd. Die muizen verwezen naar hun strijdkreet voor het opstijgen: 'Hup, twee! Witte muizen, zet 'm op! '
De woorden maan en maand zijn etymologisch verwant. Oorspronkelijk was een maand niet een twaalfde van een zonnejaar maar een deel van een maanjaar. Uit opgegraven kerfstokken is gebleken dat men al tijdens het Paleolithicum het tellen van de dagen in verband bracht met de maanfasen.
De schipper was verplicht drie maaltijden aan de bemanning te geven. Wie zich misdroeg tijdens het schaften, werd gestraft met drie slagen met de gortspaan (een driehoekig plankje met een korte steel, dat door de matrozen werd gebruikt om de gekookte gort fijn te wrijven).
De uitdrukking "Je ziet door de bomen het bos niet" is bedoeld om iemand ervan te beschuldigen zozeer in details verstrikt te zijn dat hij of zij het grotere geheel niet meer ziet . De implicatie is dat juist het grotere geheel belangrijk is en dat te veel aandacht voor kleine details het overkoepelende doel kan ondermijnen.