Huidkanker gaat niet vanzelf over en vereist medische behandeling om verergering of uitzaaiing te voorkomen. Zonder behandeling groeit het door, al zaait het basaalcelcarcinoom bijna nooit uit. Vroegtijdige diagnose is cruciaal voor een succesvolle genezing. dermazoom.nl +3
Basaalcelcarcinomen zaaien eigenlijk nooit uit en vrijwel niemand zal dan ook aan deze vorm van huidkanker overlijden. Het is wel belangrijk om basaalcelcarcinomen te behandelen, omdat deze gezwellen niet vanzelf genezen en langzaam groter worden.
Wordt er niets aan gedaan, dan kan het dieper de huid ingroeien. Het kan dan de weefsels onder de huid aantasten, zoals kraakbeen en botweefsel, of doorgroeien naar andere belangrijke organen zoals het oog of de gehoorgang.
De eerste symptomen van huidkanker zijn vaak een verandering op de huid: een nieuw plekje, een bestaande moedervlek die groeit, van kleur of vorm verandert, of een wondje dat niet geneest, jeukt, bloedt of korstjes krijgt. Let op afwijkende vlekjes (ABCDE-regel: Asymmetrie, Border (rand), Color (kleur), Diameter, Evolutie) of een glanzend bultje, een ruw plekje, of een schilferend, eczeemachtig gebied dat niet weggaat.
basaalcelcarcinoom: de minst kwaadaardige vorm van huidkanker. Het groeit langzaam en zaait bijna nooit uit. Deze soort huidkanker komt het meeste voor. plaveiselcelcarcinoom: komt vooral voor op plaatsen die vaak in de zon komen: zoals het gezicht en de bovenkant van de handen.
Huidkanker komt het meest voor op plekken van het lichaam die veel in de zon komen. Zoals het gezicht, de romp, de handen, de armen en de benen. Elke soort huidkanker ziet er anders uit. Maar het gaat om een vlekje, plekje of knobbeltje op je huid dat er anders uitziet dan normaal.
Huidkanker zaait meestal het eerst uit naar de lymfeklieren in de buurt van de tumor. Vervolgens kunnen de uitzaaiingen overal in het lichaam terechtkomen. Basaalcelcarcinoom zaait vrijwel nooit uit. Plaveiselcelcarcinoom kan wel uitzaaien.
De huisarts kan zo meestal al zien of een plek wel of geen huidkanker is. Soms haalt de huisarts een klein stukje uit de plek weg (een biopt).
Lever: Klachten zoals pijn rechtsboven in de buik of onverklaarbare vermoeidheid kunnen wijzen op uitzaaiing. Hersenen: Hoofdpijn, evenwichtsproblemen of wazig zien kunnen alarmsignalen zijn. Huid en hoofdhuid: Nieuwe plekjes die lijken op moedervlekken kunnen ook duiden op verspreiding.
Verdachte plekjes op je huid zijn vooral moedervlekken of nieuwe plekjes die veranderen in grootte, vorm, kleur (bijv. meerdere tinten bruin, zwart, rood, wit), of die een onregelmatige rand hebben, schilferig zijn, jeuken, bloeden, of niet genezen; let extra goed op plekken die veel zon zien en gebruik de ABCDE-methode om ze te controleren.
Bij ongeveer 20% van de mensen met huidkanker gaat het om een plaveiselcelcarcinoom. Deze vorm van huidkanker komt vooral voor bij mensen van 60 jaar en ouder. Het plaveiselcelcarcinoom groeit sneller dan het basaalcelcarcinoom. Als er niet behandeld wordt, kan een plaveiselcelcarcinoom uitzaaien.
Huidkankers laten zich horen
Anderen hebben wel degelijk klachten gehad van jeuk, stekend gevoel, branderigheid of zelfs pijn maar brachten deze klachten niet direct in verband met een kwaadaardigheid. Hierdoor worden huidkankers vaak te laat ontdekt.
Als u huidkanker in het gezicht heeft, krijgt u meestal een operatie. Deze operatie is met de Mohs techniek. De Mohs techniek betekent dat de arts laagje voor laagje de huidkanker weghaalt. De wond blijft zo klein mogelijk.
Voorstadia van huidkanker
Verschillende afwijkingen die nog geen huidkanker zijn, kunnen dat wel worden. Dergelijke voorstadia komen vooral voor bij ouderen. Meestal gaat het om een actinische keratose. Dat is een kleine gele uitstulping, die een beetje op een wrat lijkt en enigszins ruw aanvoelt.
Er is medisch geen behandeling meer mogelijk en je weet zeker dat je snel aan de ziekte gaat overlijden. Medisch gezien betekent het woord 'uitbehandeld' echter iets anders. Soms is geen behandeling meer mogelijk, maar kun je toch nog jaren leven met de ziekte.
Nederlandse patiënten die in 2015 de diagnose uitgezaaid melanoom kregen, hadden een kans van 36,2% om zeker nog drie jaar te leven, zo is nu vastgesteld. Het percentage is een wereld van verschil met tien jaar geleden, toen de diagnose uitgezaaid melanoom bijna altijd neerkwam op een snel doodvonnis.
Behandelingen zoals chemotherapie, radiotherapie en doelgerichte therapie kunnen ook na afloop nog impact hebben op het dagelijks functioneren van mensen die huidkanker hebben (gehad). Veelvoorkomende klachten zijn vermoeidheid, geheugen- en concentratieproblemen en neuropathie door zenuwschade.
Beginnende huidkanker ziet eruit als een nieuwe, veranderende of niet-genezende huidafwijking, zoals een ruw plekje, een wondje dat blijft korsten (en weer opengaat), een glanzend bultje, een moedervlek met onregelmatige randen/kleuren, of een stevige rode knobbel die bloedt; let op de "ABCDE-regel" (Asymmetrie, Border, Color, Diameter, Evolutie) voor moedervlekken, maar ook andere verdachte plekjes moeten door een arts worden beoordeeld.
10 mogelijke signalen die op kanker kunnen wijzen zijn: een aanhoudende hoest of heesheid, veranderingen in huidvlekken, een knobbeltje of verdikking in het lichaam, problemen bij het plassen of poepen, onverklaarbaar gewichtsverlies, extreme vermoeidheid, abnormaal bloedverlies (bv. uit vagina, urine, slijm), slikklachten, een wondje dat niet geneest, of nachtzweten/koorts/jeuk. Het is belangrijk om bij aanhoudende klachten langer dan twee weken een arts te raadplegen, omdat deze symptomen ook andere oorzaken kunnen hebben, maar vroege diagnose de kans op genezing vergroot.
Waarschuwingssignalen bij huidaandoeningen kunnen erop wijzen dat direct deskundig advies nodig is. Let op bepaalde zaken, zoals moedervlekken of huidlaesies die afwijken van de normale grootte, vorm of kleur, of die beginnen te jeuken of te bloeden. Dit kan duiden op een kwaadaardig melanoom of een andere vorm van huidkanker .
Verschillen tussen een melanoom en ouderdomsvlek
Ze lijken soms namelijk veel op elkaar. Het belangrijkste verschil zit in de vorm, kleur en veranderingen van de plek. Daarnaast begint een melanoom vaak vanuit een moedervlek en is een ouderdomsvlek alleen een vlek met donkerder pigment dan de rest van de huid.
Het meest voorkomende voorstadium van huidkanker is de actinische keratose (actinisch = door teveel licht, keratose = teveel en veranderde verhoorning). Het ziet eruit als een schilferend korstig ruw plekje wat er niet kan worden afgekrabd.
Basocellulair carcinoma: Dit is de vaakst voorkomende vorm van huidkanker, maar gelukkig genoeg ook de minst gevaarlijke. Het ziet eruit als een roze bultje met een glimmende parelachtige rand. Verder kan het ook lijken op een wondje dat maar niet wilt genezen met schilferende korst.
T1b: de tumor is tussen de 5 millimeter en 1 centimeter groot. T1c: de tumor is tussen de 1 en 2 centimeter groot. T2: de tumor is tussen de 2 en 5 centimeter groot. T3: de tumor is groter dan 5 cm.
Buiten het vertragen van de wondgenezing lijkt stress ook de kans op het krijgen van huidkanker te kunnen vergroten.