Baarmoederhalskanker wordt in Nederland niet als een zeer zeldzame vorm van kanker beschouwd, maar de kans dat een individuele vrouw het krijgt is relatief klein. Het is een van de vaker voorkomende kankersoorten bij jonge vrouwen (30-45 jaar). Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu | RIVM +1
Als de HPV-infectie zich ontwikkelt tot baarmoederhalskanker, duurt dit gemiddeld 10 tot 15 jaar. De kans op baarmoederhalskanker is heel klein. Minder dan 1% van de vrouwen met een HPV-infectie krijgt uiteindelijk baarmoederhalskanker. Baarmoederhalskanker is niet erfelijk.
De 5-jaarsoverleving bij baarmoederhalskanker neemt over de jaren langzaam toe. Op dit moment is 67 procent van de vrouwen met baarmoederhalskanker 5 jaar na die diagnose nog in leven.
De eerste symptomen van baarmoederhalskanker zijn vaak subtiel en kunnen bestaan uit bloedverlies tijdens of na seks (contactbloedingen), bloedverlies tussen de menstruaties door of bloedverlies na de menopauze, en een afwijkende vaginale afscheiding (andere kleur, geur, of textuur). In een zeer vroeg stadium zijn er vaak helemaal geen klachten.
Op 1 januari 2024 waren er 6.400 vrouwen met baarmoederhalskanker. Dit komt overeen met 0,70 per 1.000 vrouwen (niet in de grafiek).
Vrouwen tussen 30 en 50 jaar lopen het meeste risico.
De meest voorkomende vorm van kanker op de lijst is borstkanker , met naar verwachting 319.750 nieuwe gevallen in de Verenigde Staten in 2025. De volgende meest voorkomende kankersoorten zijn prostaatkanker en longkanker. Omdat dikkedarmkanker en endeldarmkanker vaak "colorectale kanker" worden genoemd, worden deze twee kankersoorten op de lijst samengevoegd.
Baarmoederhalskanker is een ernstige ziekte die vooral voorkomt bij vrouwen tussen de 30 en 60 jaar. Daarom krijgen vrouwen in deze leeftijdsgroep een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker.
Baarmoederhalskanker kan bijvoorbeeld stinkende afscheiding veroorzaken. De geur kan ook komen doordat je meer vaginale afscheiding hebt door de behandeling. Meestal is de afscheiding wit of doorzichtig.
Soms brengt de arts een vinger via de anus in je endeldarm en tegelijk een vinger in je vagina. Zo kan de arts voelen of de kanker in de bindweefselbanden van de baarmoeder zit. En hoe groot de tumor is. De arts controleert ook of de endeldarm normaal aanvoelt.
Wat is de prognose? Vijf jaar na de diagnose leeft nog ruim 80 procent van alle vrouwen die behandeld zijn voor baarmoederkanker.
In stadium 2 is de tumor zichtbaar doorgegroeid naar de baarmoederhals, maar niet buiten de baarmoeder. In stadium 3 is de tumor gegroeid tot buiten de baarmoeder maar nog wel binnen het kleine bekken. In stadium 4 is de tumor doorgegroeid buiten het kleine bekken naar de blaas, endeldarm of elders in de buikholte.
Soms wordt na een operatie nog aanvullende behandeling met bestraling, eventueel in combinatie met chemotherapie of warmtetherapie, geadviseerd. De behandeling wordt in dat geval adjuvante (aanvullende) behandeling genoemd. Over het algemeen is baarmoederhals-kanker goed te behandelen.
HPV komt veel voor. De persoon met wie je seks hebt kan het virus dus bij zich dragen zonder dit zelf te weten. En dan kan jij het ook krijgen. Ook als je je hele leven met 1 persoon seks hebt, kan je het van die partner krijgen.
Als baarmoederhalskanker uitzaait, is het meestal naar de lymfeklieren in het bekken of langs de grote lichaamsslagader (aorta). Soms zaait baarmoederhalskanker uit naar de longen of de lever.
Baarmoederhalskanker komt door een virus: het humaan papillomavirus (HPV). Het virus zit in de slijmvliezen. Slijmvliezen zitten bijvoorbeeld bij de schaamlippen, in de vagina, baarmoedermond, mond en keel. U kunt het virus krijgen via seks.
Witte afscheiding tussen de schaamlippen is vaak normaal, maar als het dik, brokkelig (kwarkachtig) is, gepaard gaat met jeuk, roodheid, een branderig gevoel bij het plassen en soms een lichte geur, wijst dit meestal op een schimmelinfectie (candida), wat veel voorkomt en eenvoudig te behandelen is met crèmes of tabletten, aldus Isala. Andere oorzaken kunnen een bacteriële vaginose zijn (vuil-witte, soms vis-ruikende afscheiding) of hormonale veranderingen, maar bij aanhoudende klachten is de huisarts de aangewezen persoon.
Baarmoederhalskanker geeft in het begin weinig tot geen klachten. Meestal is het eerste symptoom een bloederige afscheiding buiten de normale menstruatieperiode. Dit hoeft niet altijd een duidelijke bloeding te zijn, soms kan het een bruinige afscheiding zijn door licht bloedverlies.
De 10 belangrijkste alarmsignalen voor kanker zijn: onverklaarbaar gewichtsverlies, aanhoudende vermoeidheid, veranderingen in de stoelgang (bloed/slijm/ritme), problemen bij het plassen (bloed/moeilijk), bloedverlies of afwijkende afscheiding uit vagina/tepel, aanhoudende heesheid/hoest (met bloed), een knobbeltje/verdikking die niet weggaat, een huidplek die niet geneest, problemen met slikken en nieuwe/veranderende moedervlekken. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts, zeker als klachten langer dan twee weken aanhouden.
Baarmoederhalskanker komt het vaakst voor bij vrouwen van 35 tot 50 jaar, maar kan op alle leeftijden voorkomen. Het risico op besmetting met een HPV is groter naarmate een vrouw of haar partner meer wisselende seksuele contacten hebben (gehad).
Symptomen van baarmoederhalskanker
Bloedverlies na de menopauze (de laatste menstruatie). Denk aan bloedingen terwijl u al een lange tijd niet menstrueert of in de overgang bent. Bloedverlies tijdens of na seks. Afwijkende afscheiding (zoals een ongewone geur of kleur) en veel pijn.
Wil je een overzicht van de vaccinaties die jij of je kind hebt ontvangen? Dat kan op 2 manieren. Namelijk direct online via MijnRIVM, of via een aanvraagformulier voor het vaccinatie-overzicht.
Anuskanker, peniskanker, vulvakanker (schaamlipkanker) en baarmoederhalskanker. Het zijn vier zeldzame kankersoorten waar veel mensen weinig over weten en praten.
In Bulgarije, Oostenrijk en Roemenië is de incidentie het laagst. In 2020 waren er naar schatting 2,7 miljoen nieuwe gevallen van kanker in de hele EU (Europese unie) (571 per 100.000 personen).
De 'ergste' vormen van kanker worden gekenmerkt door lage overlevingskansen, waarbij alvleesklierkanker, longkanker en acute leukemie (vooral acute myeloïde leukemie, AML) vaak genoemd worden vanwege hun agressiviteit en late ontdekking, terwijl het agressieve melanoom een gevaarlijke vorm van huidkanker is.