Baarmoederhalskanker ontwikkelt zich traag, meestal over een periode van 10 tot 15 jaar na een aanhoudende HPV-infectie. Wanneer de kanker eenmaal is ontstaan, kan deze uitzaaien naar omliggende weefsels (zoals de vagina, blaas of endeldarm) en in latere stadia via de bloedbaan of het lymfestelsel naar organen elders in het lichaam. Leids Universitair Medisch Centrum | LUMC +1
Na besmetting met HPV kunnen zich vrij snel, na 2 tot 3jaar, CIN-1- en CIN-2-afwijkingen ontwikkelen. Daarna duurt het lang, minstens 10 tot 15 jaar, voordat zich bij een blijvende HPV- infectie baarmoederhalskanker ontwikkelt. Het duurt dan nog zo'n 4 tot 5 jaar voordat de vrouw klachten krijgt.
Mensen met uitgezaaide kanker leven gemiddeld twee maanden langer dan 15 jaar geleden. Een kleine groep leeft echter jaren langer, dit komt vooral door succesvolle nieuwe behandelingen als doelgerichte en immunotherapie. Helaas geldt dit succes niet voor de meerderheid.
Baarmoederhalskanker zaait vaak als eerste uit naar de lymfeklieren onder in de buik (het bekken). Artsen noemen dit ook wel regionale uitzaaiingen. Meestal krijg je dan bestraling en chemotherapie. Soms krijg je een lymfeklieroperatie waarbij de lymfeklieren verwijderd worden.
stadium I: de kanker is beperkt tot de baarmoedermond. stadium II: de kanker is doorgegroeid tot in het steun- of spierweefsel van de bekkenbodem of in het bovenste deel van de vagina. stadium III: de kanker is doorgegroeid tot aan de bekkenwand of tot in het onderste deel van de vagina.
"De prognose van gevorderde baarmoederkanker is zeer slecht: patiënten hervallen meestal binnen de 3 tot 4 maanden na de eerstelijnschemotherapie en overleven gemiddeld minder dan een jaar. Vandaag kunnen we alleen maar toezien en wachten, want er bestaat geen onderhoudsbehandeling," zegt dr.
Bij baarmoederhalskanker groeien er kwaadaardige cellen in uw baarmoederhals. Het komt vooral voor bij vrouwen tussen 35 en 55 jaar. Mogelijke klachten zijn een donkerrode of bruine afscheiding, pijn of onverwacht bloedverlies. Maar deze klachten komen vaker voor en hoeven niet te wijzen op kwaadaardigheid.
De klachten bij baarmoederhalskanker kunnen zijn:
Baarmoederhalskanker kan bijvoorbeeld stinkende afscheiding veroorzaken. De geur kan ook komen doordat je meer vaginale afscheiding hebt door de behandeling. Meestal is de afscheiding wit of doorzichtig.
Baarmoederkanker komt niet vaak voor bij vrouwen jonger dan 45 jaar. Er bestaat een agressieve en een minder agressieve vorm van baarmoederkanker. Baarmoederkanker is de meest voorkomende vorm van kanker van de vrouwelijke geslachtsorganen.
De 5-jaarsoverleving bij baarmoederhalskanker neemt over de jaren langzaam toe. Op dit moment is 67 procent van de vrouwen met baarmoederhalskanker 5 jaar na die diagnose nog in leven.
U krijgt chemotherapie als een kuur. Dit betekent dat u een periode medicijnen krijgt en een periode niet. Meestal krijgt u om de drie weken een kuur. Hoe lang het toedienen van de medicijnen duurt, is afhankelijk van de methode.
De levensverwachting met uitgezaaide kanker varieert sterk per persoon, kankersoort en behandeling, maar gemiddeld leeft ongeveer de helft van de patiënten minder dan zeven maanden na diagnose van de uitzaaiingen, terwijl de andere helft langer leeft, soms jarenlang dankzij nieuwe therapieën zoals immunotherapie en doelgerichte therapie. Voor specifieke kankers, zoals borstkanker, leven sommige mensen 2-3 jaar gemiddeld, en een deel zelfs 5 jaar of langer, terwijl de vooruitzichten bij bijvoorbeeld alvleesklierkanker vaak minder gunstig zijn.
Baarmoederkanker groeit over het algemeen langzaam. In Nederland wordt per jaar bij ongeveer 1700 vrouwen baarmoederkanker vastgesteld. De meeste vrouwen zijn tussen de 55 en 80 jaar. De kans op genezing is afhankelijk van het stadium waarin de ziekte wordt ontdekt.
Baarmoederhalskanker is een ernstige ziekte die vooral voorkomt bij vrouwen tussen de 30 en 60 jaar. Daarom krijgen vrouwen in deze leeftijdsgroep een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker.
Stadium I: de tumor blijft beperkt tot de baarmoederhals. Stadium II: de tumor is doorgegroeid vanuit de baarmoederhals tot in het steunweefsel of het bovenste deel van de vagina. Stadium III: de tumor is verder doorgegroeid tot aan de bekkenwand of in het onderste deel van de vagina.
Deze kanker ontstaat door een lange besmetting met het HPV (humaan papillomavirus)-virus. Ieder jaar krijgen ongeveer 900 personen in Nederland de diagnose baarmoederhalskanker. Baarmoederhalskanker komt vooral voor bij jonge vrouwen tussen de 30 en 45 jaar.
Witte afscheiding tussen de schaamlippen is vaak normaal, maar als het dik, brokkelig (kwarkachtig) is, gepaard gaat met jeuk, roodheid, een branderig gevoel bij het plassen en soms een lichte geur, wijst dit meestal op een schimmelinfectie (candida), wat veel voorkomt en eenvoudig te behandelen is met crèmes of tabletten, aldus Isala. Andere oorzaken kunnen een bacteriële vaginose zijn (vuil-witte, soms vis-ruikende afscheiding) of hormonale veranderingen, maar bij aanhoudende klachten is de huisarts de aangewezen persoon.
Bij baarmoederkanker kunt u last hebben van bloed of bruin slijm uit uw vagina en bloed bij het plassen. De gynaecoloog onderzoekt u meestal met een echo in de vagina. Ook worden wat cellen weggezogen en onderzocht.
Baarmoederhalskanker geeft in het begin weinig tot geen klachten. Meestal is het eerste symptoom een bloederige afscheiding buiten de normale menstruatieperiode. Dit hoeft niet altijd een duidelijke bloeding te zijn, soms kan het een bruinige afscheiding zijn door licht bloedverlies.
Bij baarmoederkanker in stadium 1 wordt de baarmoeder weggehaald en vaak ook de eierstokken omdat daar uitzaaiingen in kunnen zitten. De operatie gebeurt meestal door middel van een kijkoperatie (laparoscopie).
Vrouwen krijgen vanaf hun 30e tot en met hun 60e eens per 5 of 10 jaar een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Dit onderzoek gebeurt met een uitstrijkje. Meestal doet de huisarts of assistent dit.
Symptomen van baarmoederhalskanker
Bloedverlies na de menopauze (de laatste menstruatie). Denk aan bloedingen terwijl u al een lange tijd niet menstrueert of in de overgang bent. Bloedverlies tijdens of na seks. Afwijkende afscheiding (zoals een ongewone geur of kleur) en veel pijn.
Als baarmoederhalskanker uitzaait, is het meestal naar de lymfeklieren in het bekken of langs de grote lichaamsslagader (aorta). Soms zaait baarmoederhalskanker uit naar de longen of de lever.
Abnormaal bloedverlies (bloedverlies buiten de menstruatie om). Veranderde vaginale afscheiding (deze afscheiding kan roze, geel of bruin van kleur zijn en heeft vaak een onaangename geur).