Toen Filips II hoorde over de Beeldenstorm, was hij woedend. Om de protestanten te straffen en de opstand te onderdrukken, zond hij de hertog van Alva naar de Nederlanden. Deze 'ijzeren hertog' kreeg een leger van 10.000 man mee om de orde te herstellen en verving Margaretha van Parma in 1567.
Na de Beeldenstorm had Willem van Oranje geprobeerd de toestand te normaliseren, probeerde hij een religievrede te realiseren, maar stootte daarbij op een onontkoombaar wantrouwen van de koning en de landvoogdes. In het voorjaar van 1567 verliet hij zonder veel politiek perspektief de Lage Landen.
Burgeroorlog in de Nederlanden
De verdeeldheid tussen protestanten en katholieken leidde tot een beeldenstorm, die in 1566 als een schokgolf door de Nederlanden ging. Daarbij richtten calvinisten (protestanten) vernielingen aan in kerken en kloosters.
De beeldenstorm leidde indirect tot het uitbreken van de Tachtigjarige Oorlog. De Noordelijk Nederlanden werd een Republiek door de oorlog tussen de Nederlanden en Spanje. Deze Republiek was heel bijzonder voor die tijd, omdat het geregeerd werd door burgers.
De kritiek op de Kerk, gecombineerd met de nodige armoede en haat tegen de Spaanse inmenging, vormden de aanleiding voor de Beeldenstorm van 1566. In het Nederlandse gebied ging het voor het eerst mis in Steenvoorde, in het huidige Frans-Vlaanderen.
De oppositie tegen religieuze afbeeldingen, bekend als iconoclasme, begon tijdens de regering van Leo III (717-741), maar werd mogelijk pas officieel beleid toen zijn zoon Constantijn V in 754 het maken van iconen verbood. Het verbod werd opgeheven van 787 tot 815, maar daarna weer hersteld.
Margaretha van Parma De Beeldenstorm in de Nederlanden begon volgens de geschiedenisboeken op 10 augustus 1566. In Steenvoorde, een dorp in Zuid-Vlaanderen dat tegenwoordig overigens bij Frankrijk hoort, preekte op die dag een protestantse vluchteling met de toepasselijke naam Sebastiaan Matte.
De Beeldenstorm (1566)
Protestanten dringen in totaal honderden kerken en andere heiligdommen binnen. Ze zien de Beeldenstorm als een manier om kerken te zuiveren. Door beelden te verwoesten, worden de kerken geschikt gemaakt voor meer sobere, protestantse kerkdiensten waarin het volgen van de Bijbel wordt gepredikt.
De Nederlandse opstand had drie oorzaken. Een politieke, godsdienstige, en een economische oorzaak.
Steeds meer mensen gaan Luther en andere protestantse grondleggers volgen. Ze komen in opstand en vernielen door heel Europa katholieke heiligenbeelden, dit wordt ook wel de beeldenstorm genoemd. Uiteindelijk leiden deze opstanden tot een kerkscheuring: enerzijds het rooms-katholicisme en anderzijds het protestantisme.
Op 22 augustus 1567 arriveert de hertog van Alva in de Nederlanden om er namens koning Filips II orde op zaken stelllen. Alva stelt in 1567 de Raad van Beroerten in die tot doel heeft iedereen te straffen die op één of andere manier heeft deelgenomen aan de Beeldenstorm. Willem van Oranje vlucht naar Duitsland.
De aanhangers van het calvinistisch protestantisme waren erg gekant tegen het vereren van heiligen. Zij baseerden zich daarbij op de Bijbelse Tien geboden, waarin sprake is van een verbod om beelden te vereren.
Op 10 augustus 1566 slaat bij het Zuid-Vlaamse Steenvoorde de vlam in de pan. Een groep protestanten bestormt na een hagepreek een klooster en richt vernielingen aan: beelden van heiligen worden van de muur getrokken, glas-in-loodramen ingegooid, het kerkzilver geplunderd en boeken vernietigd.
Willem van Oranje (1533-1584) wordt ook wel de 'Vader des Vaderlands' genoemd. In de zestiende eeuw is hij een belangrijke edelman en de leider van de opstand van de Nederlanden tegen Spanje. Door deze gewapende strijd legt Willem de basis voor het land Nederland zoals we het nu kennen.
De Raad van Beroerten was een bijzondere rechtbank, ingesteld op 20 september 1567 door de hertog van Alva namens koning Filips II. De Raad had tot doel iedereen te vonnissen die op een of andere manier had deelgenomen aan de troebelen van 1566-1567 die waren uitgelopen in de Beeldenstorm.
Willem van Oranje besloot tijdens de vredesonderhandelingen geen kant te kiezen en te zwijgen, wat mogelijk zijn bijnaam opleverde.
In 1569 stuurde Willem van Oranje een brief naar de Ottomaanse sultan Selim II in Istanbul om steun voor de Opstand te krijgen. De Turken voerden in de Middellandse Zee hun eigen oorlog tegen Spanje: dat hielp Nederland om onafhankelijk te worden.
Dit omdat hij volgens de meeste lezingen begon in 1568 en eindigde in 1648, met de ondertekening van de Vrede van Münster. En dat is dus precies tachtig jaar. Maar het was niet tachtig jaar volop oorlog.
Op 5 april 1566 bood Hendrik van Brederode namens 200 edelen het zogenaamde 'smeekschrift der edelen' aan, aan de Spaanse landvoogdes van de Nederlanden, Margaretha van Parma. In niet mis te verstane bewoording was het een verzoek om religieuze tolerantie en opschorting van de vervolgingen van de Inquisitie.
Gedurende enkele jaren na de protestantse reformatie, was het ook bekend dat protestantse denominaties degenen executeerden die zij als ketters beschouwden . Het edict van Theodosius II (435) voorzag in strenge straffen voor degenen die geschriften van Nestorius hadden of verspreidden. Degenen die geschriften van Arius bezaten, werden ter dood veroordeeld.
Roken als een ketter betekent 'heel veel roken', 'roken als een schoorsteen' en vloeken als een ketter betekent 'heel veel vloeken', 'grof in de mond zijn'. Het woord ketter is afgeleid van de Katharen, de benaming van een Franse elfde- en twaalfde-eeuwse religieuze gemeenschap.
Mannen dienen lange mouwen en broekspijpen te dragen en mogen geen hoofddeksel dragen. Vrouwen moeten bedekte schouders hebben en een broek of rok die ook knieën bedekken. Diepe decolletés, blote buiken en ruggen zijn ook uit den boze. Natuurlijk zorg je ook dat je geen kledij draagt met ongepaste opschriften.
Prins Willem van Oranje, de stadhouder van Holland en Zeeland, spreekt in een brief aan de rentmeester (plaatsvervangend bestuurder) van Zeeland ten oosten van de Schelde zijn afschuw uit over de vernielingen die her en der aangericht worden.
De Isaurische keizer Leo III interpreteerde zijn vele militaire mislukkingen als een oordeel over het rijk door God, en besloot dat het werd beoordeeld op de aanbidding van religieuze beelden . Hij verbood religieuze beelden rond 730 na Chr., het begin van de Byzantijnse beeldenstorm.
In de Protestantse Kerk in Nederland komen mensen samen rond het evangelie van Jezus Christus. De Protestantse Kerk is een belijdende kerk – zij belijdt in haar vieren, spreken en handelen steeds dat Jezus Christus Heer en Verlosser van de wereld is.