Een gezonde mondholte wordt gekenmerkt door lichtroze, niet-gezwollen weefsels, inclusief tandvlees, gehemelte en tong, zonder bloedingen bij aanraking. Het slijmvlies aan de binnenkant van de wangen en lippen is glad, vochtig en roze. Een gezond gebit toont stevig tandvlees dat goed aansluit op de tanden en kiezen. UMC Utrecht +1
Een gezonde mond laat de volgende dingen zien: Het tandvlees, het gehemelte en de tong zijn lichtroze van kleur. Het tandvlees bloedt niet bij aanraking. Het tandvlees is niet gezwollen.
Een fibroom in de mond is een goedaardig knobbeltje van bindweefsel. Het komt vaak voor aan de binnenkant van de wang, op het puntje van de tong en op de lippen. Een fibroom doet meestal geen pijn. Het ziet eruit als een klein knobbeltje dat op een steeltje zit.
Een tumor in de mond ontstaat meestal in het slijmvlies. Als de tumor groter wordt, groeit-ie door in de weefsels rondom de mond. Bijvoorbeeld in de tong, het kaakbot of de keel. Er kan ook kanker ontstaan in de tong of op de lippen.
Leukoplakie verwijst naar een aanhoudende witte of grijze vlek aan de binnenkant van de mond. Deze plekken kunnen zich ontwikkelen op het tandvlees, op en onder de tong of aan de binnenkant van de wangen. Hoewel de meeste leukoplakieplekken goedaardig zijn, kunnen sommige een vroeg symptoom van kanker zijn.
De schimmel kan zorgen voor witte of rode plekjes of een gladde, pijnlijke plek in de mond. Soms voelt dit branderig aan. In sommige gevallen blijft de schimmelinfectie terugkomen. Een schimmelinfectie in de mond is niet besmettelijk: je kunt het dus niet overdragen op anderen.
De eerste symptomen van tumoren in de mond of keel zijn vaak een zweer of wondje dat niet geneest (binnen 3 weken), rode/witte vlekken, pijn bij slikken (soms uitstralend naar het oor), een zwelling in de hals, heesheid, moeite met slikken of praten, en veranderingen in de mond (bv. losse tanden, niet goed sluitend kunstgebit). Deze klachten kunnen lijken op minder ernstige ontstekingen, dus het is belangrijk alert te zijn, vooral als ze aanhouden.
Het belangrijkste middel dat een tandarts of mondhygiënist heeft om mond- en keelkanker op te sporen is het zicht. Afwijkingen aan het slijmvlies kunnen wijzen op (voorstadia van) kanker. Een tandarts zal dan ook letten op bijvoorbeeld witte stipjes en vlekken op het tandvlees of in de rest van de mond.
Wat is Leukoplakie van het mondslijmvlies? Leukoplakie is een witte aandoening van het mondslijmvlies. Leukoplakie kan op iedere plaats in de mond voorkomen, soms op meerdere plaatsen tegelijk, en kan gepaard gaan met klachten van een schrijnend, branderig gevoel.
De 10 belangrijkste alarmsignalen voor kanker zijn: onverklaarbaar gewichtsverlies, aanhoudende vermoeidheid, veranderingen in de stoelgang (bloed/slijm/ritme), problemen bij het plassen (bloed/moeilijk), bloedverlies of afwijkende afscheiding uit vagina/tepel, aanhoudende heesheid/hoest (met bloed), een knobbeltje/verdikking die niet weggaat, een huidplek die niet geneest, problemen met slikken en nieuwe/veranderende moedervlekken. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts, zeker als klachten langer dan twee weken aanhouden.
Een fibroom is meestal niet pijnlijk en ziet er uit als een gesteeld zwellinkje van het slijmvlies. De kleur lijkt meestal op die van het omgevende, normale slijmvlies. De grootte kan varieren van enkele millimeters tot enkele centimeters.
Stress kan ook leiden tot een droge mond, officieel bekend als xerostomie. Dit gebeurt wanneer de speekselklieren niet genoeg speeksel produceren om de mond vochtig te houden. Speeksel speelt een cruciale rol in het gezond houden van de mond door bacteriën weg te spoelen en de tanden te beschermen tegen tandbederf.
Bij een ontsteking in je mond is er sprake van irritatie van het mondslijmvlies: de slijmvlieslaag aan de binnenkant van de mondholte. Het mondslijmvlies is dan gevoelig, pijnlijk, rood en/of opgezwollen. Dat kan komen door slechte mondverzorging of een droge mond.
De tekenen van een ongezonde mond zijn ook vrij duidelijk. Als je tandvlees rood, gezwollen en bloedend is, wijst dit op tandvleesontsteking. Een ander teken van een ongezonde mond is een slechte adem.
Vitaminetekort symptomen in de mond
Wanneer u een vitaminetekort heeft is dit waarschijnlijk merkbaar in uw mondgezondheid. Het kan bijvoorbeeld zijn dat het tandvlees spontaan begint te bloeden of dat dit gebeurt tijdens het tandenpoetsen en stokeren. Of er ontstaan regelmatig aften in uw mond.
De meeste gevallen betreffen tandbederf (cariës), parodontale aandoeningen, tandverlies en mondkanker . Andere belangrijke mondproblemen die van belang zijn voor de volksgezondheid zijn schisis (gespleten lip en gehemelte), noma (een ernstige gangreneuze ziekte die in de mond begint en vooral kinderen treft) en oro-dentaal trauma.
Beginnende mondkanker herkent u vaak aan subtiele veranderingen in uw mond. Denk aan plekjes die niet genezen, een rode of witte verkleuring, verdikkingen of een zweertje dat pijn doet of juist gevoelloos is. Ook een blijvende zwelling, slikklachten of een verandering in stemgeluid kunnen signalen zijn.
Candidose uit zich door witte of rode slijmvliesveranderingen en soms alleen als gladde slijmvliesveranderingen die soms met een pijnlijk, branderigheid gevoel gepaard gaan. In sommige gevallen is een candida schimmelinfectie zeer hardnekkig en steekt steeds opnieuw de kop op.
Bij lichen planus in de mond ziet u meestal dunne witte of grijze streepjes aan de binnenkant van uw wangen, op uw tandvlees, lippen of tong. Maar u kunt ook rode vlekjes zien in uw mond waarin soms 1 of meer zweertjes zitten. Bijna altijd zit de lichen planus op meerdere plekjes in uw mond.
Mondholtekanker kan voorkomen op de tong, het tandvlees, de mondbodem of op overige lokalisaties (het harde gehemelte, wangslijmvlies, of trigonum retromolare). Tongkanker komt het meest voor.
Mondonderzoek en controle
Een mondonderzoek of controle is een essentieel onderdeel van uw mondzorg. Dit routinebezoek aan de tandarts omvat een grondige inspectie van uw tanden, tandvlees en mondholte om tekenen van tandbederf, tandvleesziekten, mondkanker en andere problemen op te sporen.
Een botknobbel op het gehemelte wordt in vaktaal een torus palatinus genoemd. Bij voorkomen in de onderkaak wordt gesproken van een torus mandibularis. De botknobbels ontstaan dermate langzaam, dat de mensen er niets van merken en ook geen klachten veroorzaken. Botknobbels stoppen vanzelf met hun groei.
Mondkanker is een vorm van kanker die ontstaat in de mond. Mondkanker komt voor in de lippen, de tong, de onderkant van de mond, het slijmvlies op de wang, het tandvlees of gehemelte.
De 10 belangrijkste alarmsignalen voor kanker zijn: onverklaarbaar gewichtsverlies, aanhoudende vermoeidheid, veranderingen in de stoelgang (bloed/slijm/ritme), problemen bij het plassen (bloed/moeilijk), bloedverlies of afwijkende afscheiding uit vagina/tepel, aanhoudende heesheid/hoest (met bloed), een knobbeltje/verdikking die niet weggaat, een huidplek die niet geneest, problemen met slikken en nieuwe/veranderende moedervlekken. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts, zeker als klachten langer dan twee weken aanhouden.
De kans op genezing na de behandeling – dit noemen we de prognose - hangt sterk af van het stadium van de ziekte. Mensen die de diagnose mondkanker in een vroeg stadium krijgen, hebben een goede kans op genezing. Vijf jaar na de behandeling is dat 75 tot 95 procent.