Het is niet mogelijk om zelf met een zelftest vast te stellen of je tongkanker hebt. De diagnose tongkanker kan alleen worden gesteld door een arts of kaakchirurg op basis van lichamelijk onderzoek en het wegnemen van een stukje weefsel (biopsie). Kanker.nl
Symptomen bij een tumor in of op de tong
Klachten die kunnen horen bij tongkanker: De tong is gezwollen, voelt geïrriteerd aan en kan pijn doen. Er zit een zweertje op de tong dat maar niet dichtgaat en pijn kan doen. De tong doet pijn bij eten, slikken of praten.
Beginnende mondkanker herkent u vaak aan subtiele veranderingen in uw mond. Denk aan plekjes die niet genezen, een rode of witte verkleuring, verdikkingen of een zweertje dat pijn doet of juist gevoelloos is. Ook een blijvende zwelling, slikklachten of een verandering in stemgeluid kunnen signalen zijn.
Onderzoeken bij tongkanker
Bij een vermoeden van tongkanker bekijkt de arts de tong en de hele binnenkant van de mond. Ook doet de arts een kijkonderzoek, en neemt hij of zij een stukje weefsel weg van de verdachte plek. Dat is nodig om de diagnose te stellen.
De 10 belangrijkste alarmsignalen voor kanker zijn: onverklaarbaar gewichtsverlies, aanhoudende vermoeidheid, veranderingen in de stoelgang (bloed/slijm/ritme), problemen bij het plassen (bloed/moeilijk), bloedverlies of afwijkende afscheiding uit vagina/tepel, aanhoudende heesheid/hoest (met bloed), een knobbeltje/verdikking die niet weggaat, een huidplek die niet geneest, problemen met slikken en nieuwe/veranderende moedervlekken. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts, zeker als klachten langer dan twee weken aanhouden.
Vaak ontstaat kanker in 1 orgaan, soms op meerdere plekken
Door de verkeerde celdeling ontstaat in dat orgaan een gezwel. Een ander woord voor gezwel is tumor. Er zijn goedaardige en kwaadaardige tumoren. Soms ontstaat kanker in weefsels of cellen die op verschillende plaatsen in het lichaam zitten.
Goedaardige tumoren
Tumoren kunnen ook goedaardig zijn. Een goedaardige tumor is geen kanker. Het gezwel groeit niet door andere weefsels heen. Ook kan het niet uitzaaien naar andere organen.
De klachten bij tongproblemen zijn verschillend. Vaak is er sprake van pijnklachten, een zwelling of een branderig gevoel. Soms verandert ook het uiterlijk van de tong bijvoorbeeld door een verkleuring (meestal wit of rood) of gladde plekken op de tong.
In Nederland krijgen ongeveer 350 mensen per jaar de diagnose tongkanker. Het aantal patiënten neemt de afgelopen jaren gestaag toe. Daarentegen is de overlevingskans nauwelijks toegenomen. Van de patiënten met een stadium 1 tumor is na 5 jaar nog 82 procent in leven.
Uitzaaiingen van tongkanker
Zaait tongkanker uit, dan zitten de uitzaaiingen meestal in de lymfeklieren van de hals. Ze kunnen ook in andere organen zitten, zoals de longen. De uitzaaiingen kunnen er bij de diagnose al zijn. Maar ook kunnen ze later ontstaan, of wanneer de ziekte terugkomt.
Het belangrijkste middel dat een tandarts of mondhygiënist heeft om mond- en keelkanker op te sporen is het zicht. Afwijkingen aan het slijmvlies kunnen wijzen op (voorstadia van) kanker. Een tandarts zal dan ook letten op bijvoorbeeld witte stipjes en vlekken op het tandvlees of in de rest van de mond.
Hoe vaak komt mondkanker voor? Elk jaar krijgen ongeveer 1.000 mensen in Nederland te horen dat ze mondkanker hebben. Dit zijn vooral mensen tussen 50-75 jaar.
Een zweer op de tong is vervelend en pijnlijk. Sommige oorzaken van tongzweren hangen samen met het voedsel dat je eet of met bepaalde medicijnen. Deze zweren worden ook wel aften genoemd en kunnen zich op de zijkant van de tong of soms zelfs bij de amandelen ontwikkelen.
De eerste symptomen van tumoren in de mond of keel zijn vaak een niet-genezende zweer/wondje, aanhoudende keelpijn, pijn bij het slikken, heesheid, een gevoel van een brok in de keel, zwellingen in de hals, of problemen met bewegen van de tong/mond, die vaak langer dan twee weken aanhouden en niet weggaan. Deze klachten zijn vaak vaag en kunnen lijken op andere, minder ernstige aandoeningen, waardoor het belangrijk is om alert te zijn en een arts te raadplegen, zeker als ze aanhouden.
Na de behandeling kan het wondje in de mond pijnlijk zijn. Daarvoor mag je paracetamol gebruiken. Soms krijg je een recept mee voor een andere pijnstiller. De verdoving is na ongeveer 2 tot 4 uur uitgewerkt.
Vaak voelt tongkanker aan als een harde knobbel of bult in de mond. Mogelijke klachten en symptomen zijn: pijn in de mond en moeite met praten of slikken.
Roken, alcohol en tongkanker
Roken en veel alcohol drinken zijn allebei risicofactoren voor tongkanker.
Mondkanker is een ziekte die zeker behandeld moet worden. De kans op genezing na de behandeling – dit noemen we de prognose - hangt sterk af van het stadium van de ziekte. Mensen die de diagnose mondkanker in een vroeg stadium krijgen, hebben een goede kans op genezing.
Klachten bij tongkanker
Tumoren op de tong beginnen vaak als een zwelling of zweertje. Dit kan pijnlijk zijn maar het hoeft niet. Wanneer zo'n bultje of zweertje na drie weken niet geneest, is het verstandig om naar de huisarts te gaan. De huisarts kan inschatten of er reden is voor verder onderzoek.
Een tong met een B12-tekort ziet er vaak felrood, glad en soms opgezwollen (biefstuktong) uit, omdat de tongpapillen (de bultjes) verdwijnen, wat een pijnlijk, branderig of tintelend gevoel kan geven. Deze 'aardbeientong' kan ook gepaard gaan met zweertjes, gevoeligheid, of een metaalsmaak, en wijst op ontsteking (glossitis).
Een kloofjestong (scrotale tong, lingua plicata, fissured tongue) is een vrij veelvoorkomende, goedaardige afwijking van het tongoppervlak. Hoe ziet het eruit? Er zijn een of meerdere groeven in de lengte van de tong zichtbaar. De groeven kunnen oppervlakkig gelegen, maar ook vrij diep zijn.
Om te onderzoeken of je al dan niet kanker hebt, gebeurt meestal een biopsie of een punctie. Daarnaast helpen beeldvorming (onderzoeken zoals CT-scan, MRI, echografie ) en laboratoriumonderzoek (zoals bloed- of urineonderzoek) je arts om een diagnose te stellen en om de beste behandeling te kiezen.
Een fibroom van het mondslijmvlies is een goedaardig gezwel dat eruit ziet als een bultje op een steeltje. Het bestaat uit bindweefsel en zit meestal aan de binnenkant van de wang op het slijmvlies, op de punt van de tong of op de lippen. Het doet meestal geen pijn en het kan geen kwaad.
De meest voorkomende soorten kanker in Nederland zijn: