Het onderscheiden van autisme (ASS) en ADHD is complex omdat ze overlappen, maar ze hebben verschillende kernkenmerken: autisme richt zich meer op behoefte aan structuur, sociale communicatieproblemen en overprikkeling, terwijl ADHD draait om hyperactiviteit, impulsiviteit en concentratieproblemen. Beide kunnen samen voorkomen, waarbij de één de ander maskeert. KRO-NCRV +4
Beide groepen missen vaak het overzicht: bij autisme ligt dat meer aan de focus op details, bij ADHD aan gebrek aan concentratie. Waar autisme vaak samengaat met gefixeerde aandacht, hebben kinderen met ADHD moeite hun aandacht erbij te houden.
Mensen met ADHD kunnen snel afgeleid raken, instructies vergeten of moeite hebben met het afmaken van taken. Aandachtsproblemen bij autisme ontstaan vaak door een andere oorzaak. Iemand met autisme kan zo gefocust zijn op één ding – zoals een speciale interesse of routine – dat het moeilijk is om aandacht te besteden aan iets anders.
De meest voorkomende signalen van autisme zijn: moeite in de omgang met anderen. weinig interesse in de sociale omgeving. moeilijk met veranderingen kunnen omgaan.
Mensen met autisme hebben vaak moeite met het begrijpen van sociale situaties en non-verbale communicatie. Ze kunnen intense, specifieke interesses hebben en hechten aan vaste routines. Bij ADHD ligt de focus meer op aandachtsproblemen, hyperactiviteit en impulsiviteit.
Autisme en ADHD komen vaak gezamenlijk voor, hoe vaak precies is nog onbekend. Wat betreft gedrag kennen de twee diagnoses opvallend veel overlap. Dit maakt het stellen van de juiste diagnose vaak lastig. De oorzaken van het gedrag kunnen totaal verschillend zijn.
De 20-minutenregel
Neem je voor om precies 20 minuten aan een taak te werken . Niet om hem af te maken, maar om eraan te beginnen en er die tijd mee bezig te blijven. Hoe je dit toepast: Zet een timer op 20 minuten. Geef jezelf expliciet toestemming om te stoppen wanneer de timer afgaat.
Autisme kenmerkt zich door uitdagingen in sociale interactie en communicatie, beperkte interesses en herhalend gedrag, en vaak over- of ondergevoeligheid voor zintuiglijke prikkels, gecombineerd met een sterke behoefte aan routines, letterlijk taalgebruik, en een focus op details. De kenmerken verschillen per persoon, maar draaien om kwetsbaarheden in sociale afstemming, flexibiliteit en verwerking van informatie, zoals het niet begrijpen van non-verbale signalen, moeite met veranderingen, en intense fascinatie voor specifieke onderwerpen.
De zessecondenregel voor autisme is een communicatiestrategie waarbij een verbale aanwijzing of instructie één keer wordt gegeven, waarna ongeveer zes seconden wordt gewacht voordat er opnieuw een aanwijzing wordt gegeven of een reactie wordt verwacht . Deze pauze geeft mensen met autisme extra tijd om de informatie te verwerken, waardoor de druk afneemt en het begrip verbetert.
Als autisten boos zijn, kunnen ze reageren met meltdowns (overweldigende woede-uitbarstingen met schreeuwen, smijten, of zelfs zelfverwonding), zich terugtrekken, of zich overmatig focussen op een speciale interesse. Vaak komt dit voort uit overprikkeling of frustratie, met een verlies van controle, en kan het zich uiten in 'vechten, vluchten, of bevriezen' reacties, zoals verstarren of vermijden, wat leidt tot uitbarstingen omdat ze emoties moeilijk kunnen verwerken en uiten.
Hoewel het heel gebruikelijk is dat de twee samen voorkomen , is het ook niet ongebruikelijk dat mensen met autisme meer ADHD-kenmerken vertonen en mensen met ADHD juist meer autistische kenmerken. Iemand hoeft niet per se aan de diagnostische criteria voor beide te voldoen, maar kan toch meer van deze kenmerken hebben dan een neurotypisch persoon.
ADHD kenmerken worden verdeeld in twee categorieën: problemen met aandacht, en hyperactiviteit en impulsiviteit. De oorzaak van deze kenmerken is nog niet bekend. Als je te maken hebt met ADHD, dan ben je vaak drukker dan andere mensen, ongeacht je leeftijd.
De 30%-regel schat de achterstand in die mensen met ADHD kunnen ervaren bij de ontwikkeling van hun executieve functies in vergelijking met leeftijdsgenoten . Het suggereert dat mensen met ADHD ongeveer 30% achterlopen op hun leeftijdsgenoten zonder deze aandoening.
Iemand met ADHD is eerder geneigd om nieuwe ervaringen op te zoeken en impulsievere beslissingen te nemen, terwijl iemand met autisme juist meer behoefte heeft aan routine en structuur.
De 9 belangrijkste kenmerken van ADHD omvatten onoplettendheid (snel afgeleid, moeite met concentratie, vergeetachtigheid), hyperactiviteit (bewegingsdrang, onrustig zijn, veel praten) en impulsiviteit (handelen zonder nadenken, moeite met wachten op beurt, snel boos worden), vaak een mix van deze symptomen leidend tot problemen met structuur, planning en het afmaken van taken.
Lichte vorm van autisme hebben kost veel energie
Dat kost enorm veel energie, omdat ze vaak niet geassocieerd (willen) worden met iemand met autisme. Iemand met lichte autisme trekken, weet wat er van hem of haar wordt verwacht en kan bepaalde emoties, boosheid of onmacht (redelijk) goed wegdrukken.
Maar oud worden is bij uitstek een onvoorspelbaar proces en daardoor lopen senioren met autisme vaak vast. Zij merken het bijvoorbeeld sneller op wanneer hun hoofd of lijf achteruitgaan. En maken zich vervolgens drukker dan mensen met een niet-autistisch brein over het onvoorspelbare verloop van die aftakeling.
Cognitieve lussen bij autisme en opdringende gedachten
Cognitieve lussen bij autisme beschrijven een mentale cyclus die de hersenen moeilijk kunnen doorbreken . Dit kan soms samenvallen met intrusieve gedachten. Intrusieve gedachten zijn ongewenste, verontrustende ideeën of beelden die herhaaldelijk in het hoofd opduiken.
Hoewel volwassenen met autisme zonder specifieke slaapstoornissen gemiddeld even lang en even goed slapen als neurotypische volwassenen, hebben ze wel meer moeite om in slaap te komen, worden ze 's nachts vaker wakker, liggen ze een langere tijd wakker in bed en is hun slaap-waakritme minder stabiel.
Autistische trekjes zijn kenmerken van autisme (ASS), zoals moeite met sociale interactie, het letterlijk nemen van taal, sterke behoefte aan structuur, intense focus op specifieke interesses, en over- of ondergevoeligheid voor zintuiglijke prikkels. Deze trekjes uiten zich in verschillende gedragingen, zoals moeite met onverwachte veranderingen, houterige motoriek, of het moeilijk kunnen verwoorden van gevoelens.
Op Meetup.com vind je een overzicht van groepen voor volwassenen met autisme, waarvan veel online bijeenkomen.
Mensen met autisme kunnen vastlopen in hun hoofd door hun andere manier van waarnemen en denken, en doordat ze zich proberen te conformeren aan de manier waarop neurotypische mensen zich gedragen. Als het te veel wordt, kunnen ze uiteindelijk exploderen of juist in zichzelf keren.
Menselijke verbondenheid vormt de basis van emotioneel welzijn. Voor mensen met ADHD kan het aangaan van hechte banden met familie, vrienden en de gemeenschap gevoelens van isolatie tegengaan en het zelfvertrouwen versterken. Familiebanden versterken: onderneem regelmatig zinvolle activiteiten met familieleden.
Ieder individu is anders en de benodigde hoeveelheid slaap kan per persoon enigszins verschillen. Net als iedereen hebben mensen met ADHD over het algemeen 7-9 uur slaap per nacht nodig voor een optimale gezondheid en dagelijks functioneren.
Kinderen met ADHD kunnen vaak intens genieten. Kinderen met ADHD zijn vaak creatief, verzinnen de meest geweldige verhalen en kunnen helemaal opgaan in een spel. Het empathisch vermogen van kinderen met ADHD is vaak goed ontwikkeld, het zijn vaak lieve en betrokken kinderen. Ze hebben vaak aandacht voor details.